DERS BİLGİLERİ
Ders Kodu Yarıyıl Ders Süresi Kredi AKTS
Laboratuvarda Güvenli Çalışma ECS   107 1 2 2 2

Ön Koşul Dersleri
Ders Hakkında Önerilen Diğer Hususlar None

Dersin Dili Türkçe
Dersin Seviyesi Lisans
Dersin Türü Seçmeli
Dersin Koordinatörü Dr. Öğr. Üyesi Tuba ŞERBETÇİ
Dersi Verenler
Dr. Öğr. ÜyesiTUBA ŞERBETÇİ1. Öğretim Grup:A
Dr. Öğr. ÜyesiSERPİL DEMİRCİ KAYIRAN1. Öğretim Grup:A
Dr. Öğr. ÜyesiSABRİYE AYDINOĞLU1. Öğretim Grup:A
Dr. Öğr. ÜyesiÖZLEM ALPTEKİN1. Öğretim Grup:A
Dr. Öğr. ÜyesiESRA DEMİRTÜRK1. Öğretim Grup:A
Dr. Öğr. ÜyesiUMAY MERVE GÜVEN1. Öğretim Grup:A
Dr. Öğr. ÜyesiÖZDEN TARI1. Öğretim Grup:A
 
Dersin Yardımcıları
Dersin Amacı
Bu ders kapsamında laboratuarı bekleyen araç-gereç, kimyasal ve kişisel kaynaklı olası laboratuvar kazaları ve önlemleri, kimyasal maddelerin tanınması, toksik, patlayıcı, parlayıcı maddeler, asitler-bazlar, radyoaktivite hakkında genel bilgiler ve bu kimyasallar ile güvenli çalışma kuralları, laboratuvar güvenlik ekipmanlarının tanınması ve kullanım prensipleri, biyolojik zararlılar, deney hayvanları ile çalışmada genel prensipler, kişisel hijyen hakkında bilgi verilmektedir.
Dersin İçeriği
Laboratuvarda çalışmanın genel kuralları, kullanılan cihazların, kimyasal maddelerin, sarf malzemelerin tanınması, kimyasallarla ve biyolojik materyallerle çalışma hakkında genel bilgiler ve güvenli çalışma kuralları, herbaryum ve laboratuvarda bitkilerle çalışma kuralları, laboratuvar kazalarında ilk yardım kuralları, laboratuvar güvenlik ekipmanlarının tanınması ve kullanılması, laboratuvar düzeni ve kişisel hijyen.

Dersin Öğrenme Kazanımları
1) Genel laboratuvar kurallarını öğrenir.
2) Laboratuvarda kullanacağı cihazları tanır
3) Laboratuvarda kullancağı kimyasal ve sarf malzemeleri öğrenir
4) Patlayıcı, yanıcı, toksik kimyasallarla çalışma kurallarını öğrenir
5) Laboratuvardaki olası kazaları öğrenir
6) Laboratuvar kazalarında ilk yardım kurallarını öğrenir
7) Laboratuvar güvenlik ekipmanlarını tanır
8) Kimyasal atıkların toplanması hakkında bilgi sahibi olur
9) Biyolojik ve radyoaktif materyaller ile güvenli çalışma kurallarını öğrenir
10) Reaktif ve kararsız laboratuvar kimyasalları hakkında detaylı bilgi edinir
11) Elektriksel tehlikeler hakkında bilgi sahibi olur
12) Laboratuvarda radyasyon konusunda bilgi edinir
13) Farklı disiplinlere ait laboratuvarlarda kullanılacak ekipmanları tanır
14) Laboratuvardaki tehlike işaretleri, sembol ve etiketleri öğrenir
15) Malzeme güvenlik bilgi formu ve küresel uyum sistemini öğrenir.


DERSİN PROGRAM KAZANIMLARINA KATKISI
NoTemel öğrenme KazanımlarıKatkı Düzeyi
12345
1
Farmasötik alanda yeterli bilgiye sahip olur ve edindiği bilgileri geliştirir.
2
Mevcut yasalar ve mevzuat doğrultusunda mesleğini uygular, mesleki ve etik sorumluluk bilinci kazanır.
3
Atatürk İlke ve İnkılaplarına bağlı evrensel bilgi ile donanmış, Türkçeyi doğru kullanan en az bir yabancı dil bilen eczacı olarak topluma hizmet verir.
4
Sözlü ve yazılı olarak etkili iletişim kurar.
5
Dış görünüm, tavır, tutum ve davranışları, profesyonel kimliği ile meslektaşlarına rol model ve topluma örnek olur.
6
İlaç konusunda edindiği geniş yelpazedeki bilgi dağarcığıyla hastaya, topluma ve sağlık personeline danışmanlık hizmeti sunar, ileri düzeydeki bilgi ve becerisini eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir.
7
Eczacılık alanında tarihi ve güncel gelişmelere ulaşma, bilimsel ve kanıta dayalı verileri izleme, değerlendirme ve uygulama bilgisine sahip olarak yaşam boyu öğrenmeyi benimser.
8
Toplumun sağlık düzeyinin ve yaşam kalitesinin yükseltilmesine yönelik sağlık politikaları ve sağlık ekonomisi, eczane yönetimi konularında bilgi sahibi olur ve farmasötik alandaki problemleri tanımlar.
9
Güncel sağlık ve tedavi sorunları hakkında bilgileri yorumlar. Toplum sağlığı konusunda etkin rol oynar.
10
Eczacılık meslek bilgilerini, farklı disiplinlerden gelen bilgilerle bütünleştirip geliştirir ve edinmiş olduğu bilgileri toplumun sağlık düzeyinin ve yaşam kalitesinin yükseltilmesi için kullanır.
11
Temel bilimler ve temel tıp bilimlerinin kavram ve uygulamalarını ilaç ve eczacılık alanında etkili bir şekilde kullanılır ve bu sağlık bilimleri ile çalışabilme deneyimine sahip olur.
12
Hastalıklar ile ilgili temel bilgileri edinir, sistemlere etki eden tüm ilaçlar hakkında akılcı ilaç kullanımını benimser ve uygular.
13
Klinik eczacılık temelini öğrenerek, ilaç/hasta odaklı eczacılık uygulamalarının ve bireyselleşmiş farmasötik bakım hizmetinin sağlanmasına yardımcı olacak bilgi ve becerisine sahip olur.
14
Eczacılık meslek ve eğitiminin gelişimine ait olay ve olguları değerlendirme ve çözümlemede rol alır.

DERS AKIŞI
HaftaKonularÖn Hazırlık Yöntem
1 Laboratuvarda Güvenli çalışma esasları Güncel Literatür Bilgisi
2 Laboratuvarda güvenli çalışma - Yönetmelikler ve Standart mikrobiyolojik uygulamalar Güncel Literatür Bilgisi
3 Dezenfeksiyon-Sterilizasyon Güncel Literatür Bilgisi
4 Laboratuvar Genel Kuralları F.Botanik ve Farmakognozi laboratuvarlarında uygulanması gereken kurallar Güncel Literatür Bilgisi
5 F.Botanik ve Farmakognozi laboratuvar cihazlarının tanınması Kimyasalların ve sarf malzemelerin tanınması Güncel Literatür Bilgisi
6 Herbaryum ve laboratuvarda bitkilerle çalışma kuralları, Canlı bitki örnekleri ile çalışma kuralları Bitkisel drogların incelenme düzeni Güncel Literatür Bilgisi
7 Laboratuvar kazalarında ilk yardım kuralları Laboratuvar güvenlik ekipmanlarının tanınması ve kullanılması, Güncel Literatür Bilgisi
8 Ara Sınav
9 Laboratuvar Güvenliğinin Dört Ana Prensibi Kimya Uygulamalarının Yeni Rengi Yeşil Kimya Laboratuvar Kazaları ve Kazalardan Öğrenilenler Laboratuvarda Güvenlik Eğitimi Kimya Laboratuvarlarında Uygulanması Gereken Kurallar Laboratuvarda Tehlike Çeşitleri Güncel Literatür Bilgisi
10 Laboratuvardaki Tehlikeler İşaret, Sembol ve Etiketler Malzeme Güvenlik Bilgi Formu Küresel Uyum Sistemi Kimyasal Hijyen Güncel Literatür Bilgisi
11 Acil Durumlarda Genel Yapılması Gerekenler Korozif Kimyasallar Alev Alıcı Kimyasallar Kimyasal Patlamalar Uyuşmayan Kimyasallar Gaz Silindirleri Potansiyel Patlayıcılar Peroksitler Güncel Literatür Bilgisi
12 Reaktif ve kararsız laboratuvar kimyasalları, Elektriksel tehlikeler, Laboratuvarların düzeni, Laboratuvarda radyasyon ve Katalizörlerin zararları Güncel Literatür Bilgisi
13 Tehlikeli maddelerle güvenli yaşama GHS kullanımı ile kimyasalların Toksik Etkilerinin Belirlenmesi Patlama Sınırları Kimyasal Patlamaların Değerlendirilmesi Yeni bir laboratuvarda çalışmaya başlama Bir deney yapılmadan önce güvenlik planının oluşturul Güncel Literatür Bilgisi
14 Laboratuvardaki Tehlikelerin en aza indirilmesi, kontrol edilmesi ve yönetimi Güvenlik Açısından Alınması Gereken Kararlar Laboratuvarda Bireysel Korunma ve Kullanılan Araçlar Çeker Ocak Kullanımı Laboratuvarda Havalandırma Radyasyondan Korunma Güncel Literatür Bilgisi
15 Kimyasal atıkların depolanması Alev alıcı ve korozif kimyasalların depolanması Akut toksisite Kronik toksisite Kanserojenler Güncel Literatür Bilgisi
16-17 Yarıyıl Sonu Sınavları

KAYNAKLAR
Ders Notu• Flynn AM, “Health, Safety, and Accident Management in The Chemical Process Industries” Marcel Dekker, Inc., New York-Basel 2002.
• Bretherick L, “Hazards in the Chemical Laboratory” The Royal Society of Chemistry, London 1971.
• Hajian HG, Pecsok RL, “Working Safely in the Chemistry Laboratory” American Chemical Society, Washington, DC, 1994
Diğer Kaynaklar
• World Health Organization “Laboratory biosafety manual” Geneva 1993.
• Jay A. Young, “Safety in Academic Chemistry Laboratories” American Chemical Society, Washington, DC, 2003.