DERS BİLGİLERİ
Ders Kodu Yarıyıl Ders Süresi Kredi AKTS
Türk Dili Tarihi * TE   105 1 2 2 3

Ön Koşul Dersleri yok
Ders Hakkında Önerilen Diğer Hususlar None

Dersin Dili Türkçe
Dersin Seviyesi Lisans
Dersin Türü Zorunlu
Dersin Koordinatörü Doç.Dr. Engin ÇETİN
Dersi Verenler
Doç.Dr.ENGİN ÇETİN1. Öğretim Grup:A
Doç.Dr.ENGİN ÇETİN2. Öğretim Grup:A
 
Dersin Yardımcıları
Dersin Amacı
Yazılı ilk kaynaklardan itibaren Türk dili tarihini 13. yüzyıla kadar özellikleri ile tanıtmak, öğrenciyi yazı ile izlenemeyen dönemler hakkında bilgilendirmek.
Dersin İçeriği
Genel olarak dil tarihinin malzemesi, yararlandığı bilim dalları,diller arası ilişkiler, dil tarihi ve Türk dil tarihine ilişkin kaynak (bibliyografya) bilgisi.

Dersin Öğrenme Kazanımları
-


DERSİN PROGRAM KAZANIMLARINA KATKISI
NoTemel öğrenme KazanımlarıKatkı Düzeyi
12345
1
Türk Dili ve Edebiyatının tarihi ve güncel malzemesini bilimsel yöntem ve kuramsal bilgiler yardımıyla kavrar.
X
2
Türkolojinin temel kavramlarının önemini bilir ve fark eder.
X
3
Dil ve edebiyat malzemelerini karşılaştırmalı yöntemlerle çözümler.
X
4
Bağımsız veya grupla birlikte edebi metinler üzerinde çalışma yapabilme yeteneğine sahip olur.
X
5
Alanı ile ilgili başvuru kaynaklarına ulaşabilme ve onlardan etkin biçimde yararlanabilme yeteneğine sahip olur.
X
6
Lisans öğrenimi boyunca ve daha sonraki iş hayatı için gerekli olabilecek temel bilgi teknolojilerini kullanmayı öğrenir ve uygulama kapasitesini yükseltir.
X
7
Türk Dili ve Edebiyatının tarihsel gelişim sürecini izleyebilir.
X
8
Edebiyat, dil ve kültür ilişkisinin kuramsal temellerini öğrenir.
X
9
Eski ve yeni metinleri kavrayıp tartışabilir.
X
10
Alanı ile ilgili kavramları anlayabilen, bilgi aktarabilen, meslektaşları ile iletişim kurabilen, entelektüel birikime sahip olabilir.
X
11
Türkoloji sorunlarına çözüm üretip Türkolojinin gelişmesine katkıda bulunur.
X
12
Türk Dili ve Edebiyatının dünya dilleri ve edebiyatları arasındaki yerini kavrar.
X
13
Filolojik ve dilbilimsel bakışı edinir.
X
14
Edebi metin çözümlemede bilimsel yöntemleri ve filolojik bilgileri etkin olarak kullanma becerisi kazanır.
X
15
Türkoloji ile ilgili sorunları kavrayıp çözer.
X
16
Türkoloji ile ilgili kavramları anlayabilecek, meslektaşları ile iletişim kuabilecek yabancı dil bilgisine sahip olur.
X
17
Dil, kültür, edebiyat ilişkisini çözümleyici çalışmalar yapabilir.
X
18
Alanındaki uygulamalara yeterli olacak şekilde bir yabancı dili (Mesleki yabancı dil) A2 seviyesinde bilir.
X
19
Atatürk İlkeleri ve İnkılap tarihi konusunda bilinçlidir ve bilgi sahibidir.
X
20
Türkçeyi etkin olarak kullanarak yazılı ve sözlü iletişim kurabilir. Soru sorar, gözlem yapar, eleştirisel ve yapıcı düşünerek, akademik dürüstlük ilkelerine uyar, girişimcidir.
X

DERS AKIŞI
HaftaKonularÖn Hazırlık Yöntem
1 Genel olarak dil tarihinin malzemesi, yararlandığı bilim dalları, diller arası ilişkiler, dil tarihi ve Türk dili tarihine ilişkin kaynak (bibliyografya) bilgisi. Hun dili malzemesi ve özelikleri ödev olarak verilecektir.
2 Çin kaynaklarındaki Türkçe malzeme, Hunca bu malzemenin ses bilgisi özellikleri, tarihi ve çağdaş Türk yazı dilleriyle karşılaştırmalı olarak karşılaştırılması. Tuna Bulgarları ve dil malzemesi bu malzemenin özelikleri ödev olarak verilecektir.
3 Tuna Bulgarcasına ait malzemenin tanıtımı ve ses bilgisi özellikleri, tarihi zemin, tarihi lehçeler ve günümüz lehçeleri ile karşılaştırma. Tuna Bulgarcası, Volga Bulgarcası ve Çuvaşçanın ilgisi ve ses denklikleri konusu ödev olarak verilecektir.
4 Türkçenin r/l kolu ve z/ş kolu arasındaki denklik ve Altay dilleri ilişkisi. r/l kolundaki Tuna Bulgarcası, Volga Bulgarcası, Çuvaşça ile z/ş kolundaki Orhon Türkçesinden başlayarak günümüz lehçelerine kadar denklik ve karşılaştırmalar. Altay Dilleri teorisi ve teorinin dayanakları konusu ödev olarak verilecektir.
5 Altay Dilleri teorisinin dayanakları, teorinin savunucuları. Altay dilleri, bu dillerin yazılı ilk malzemeleri vb. ödev olarak verilecektir.
6 Altay dilleri olarak değerlendirilen diller, Türkçe, Moğolca, Mançu-Tunguz dilleri, Korece ve Japoncanın tarihi malzemelerinin karşılaştırılması, tarihi ve coğrafi ilişkilerin değerlendirilmesi. Altay Dilleri teorisinin güçsüz noktaları araştırılacaktır.
7 Altay Dilleri Teorisine karşı çıkan araştırmacıların dayanakları, eleştirileri. Altay Dilleri teorisinin güçsüz noktaları araştırılacaktır.
8 Ara Sınav
9 z/ş kolunun en eski yazılı belgeleri, Orhon yazıtları, yazıtların bulunuşu, Orhon Türkçesi dil özellikleri, alfabenin özellikleri. I. ve II. Doğu Türk Kağanlığı, Uygur Bozkır Kağanlığı tarihine genel bakış. Orhon Türkçesi metinleri, metinler üzerindeki çalışmalar ödev olarak verilecektir.
10 Orhon Türkçesi metinleri, metin yayınları, konuyla ilgili temel kaynaklar (bibliyografya) Uygurca metinler, Uygurların bağlı oldukları inanç sistemleri, Uygurcanın dil özellikleri konuları araştırılacaktır.
11 Uygurca metinlerin bulunması, işlenmesi, Uygurların dahil oldukları inanç çevreleri, Uygur metinlerinin yazımında kullanılan alfabeler, Uygurca malzemenin niteliği: el yazmaları, blok baskı, taş yazıtlar, Uygurcanın Orhon Türkçesi ile ayırt edici özellikleri, tarihte Uygurlar. İlk İslami Türk yazı dili olarak Karahanlı Türkçesi konusu ödev olarak verilecektir.
12 Uygurca ile Karahanlıca arasındaki ilişkiler, ilk İslami Türk yazı dili olarak Karahanlı Türkçesi, eserleri, Karahanlı tarihi. Karahanlı Türkçesinin metinleri konusu araştırılacaktır.
13 Dönem eserleri, Divanü Lügati't-Türk, Kutadgu Bilig, Atebetü'l-Hakayık, Rylands Kuran Tercümesinin tanıtımı, özellikleri, yapılan çalışmalar. Karahanlı Türkçesinin metinleri konusu araştırılacaktır.
14 Karahanlı Türkçesinin ses bilgisi, biçim bilgisi vb. özellikleri açısından ayırt edici yönleri. Karahanlı Türkçesinin metinleri konusu araştırılacaktır.
15 Karahanlı Türkçesinin ses bilgisi, biçim bilgisi vb. özellikleri açısından ayırt edici yönleri. Karahanlı Türkçesinin metinleri konusu araştırılacaktır.
16-17 Yarıyıl Sonu Sınavları Karahanlı Türkçesinin metinleri konusu araştırılacaktır.

KAYNAKLAR
Ders Notu
Diğer Kaynaklar
Ders Notu ve Kitaplar:Diğer Kaynaklar: