Genel Bilgi
| Birim | İLAHİYAT FAKÜLTESİ |
| İLAHİYAT PR. | |
| Kod | ILH229 |
| Ad | Kelam Tarihi |
| Dönem | 2018-2019 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 3. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 3 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Lisans Dersi |
| Tür | Normal |
| Etiket | Z Zorunlu |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Prof. Dr. İSMAİL ŞIK |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Doç.Dr. İBRAHİM KAPLAN
(Güz)
(A Grubu)
(Sor. Öğr. Ele.)
Doç.Dr. İBRAHİM KAPLAN (Güz) (B Grubu) (Sor. Öğr. Ele.) Doç.Dr. İBRAHİM KAPLAN (Güz) (C Grubu) (Sor. Öğr. Ele.) |
Dersin Amacı / Hedefi
Din bilimleri arasında Kelam ilminin yerini, kelamı ve konularını kavramak, İnanç konularını anlama ve yorumlama kabiliyeti kazanmak, Kelam ilminin ortaya çıkışı ve gelişim süreci hakkında bilgi sahibi olmak, Kelamın başlangıç ve gelişme sürecinde kelamcıların önde gelen isimlerini tanımak
Dersin İçeriği
Kelamın tanımı, alanı ve amaçları, imanın oluşum süreci, imandan kelama geçiş, mütekaddimun ve müteahhirun kelam anlayışları, ilk dönem ve sonraki dönem kaynakları, felsefi metodun kelama aktarılmasından sonraki çalışmalar.
Dersin Ön Koşulu
Kaynaklar
Notlar
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Din bilimleri arasında Kelam ilminin yerini, kelamı ve konularını kavrar Kelam ilminin ortaya çıkışından önceki fikri ve siyasi hareketleri öğrenir Kelam ilminin geçirdiği dönemi ve özelliklerini bilir |
| ÖÇ02 | Kelamın başlangıç ve gelişme sürecinde kelamcıların önde gelen isimlerini tanır Kelam ilminin ortaya çıkışı ve gelişim süreci hakkında bilgi sahibi olur |
| ÖÇ03 | Felsefi kelam geleneğinin başlangıcı ve gelişim süreciyle birlikte temsilcilerini ve kelami görüşlerini öğrenir Batı felsefesinde yeni cereyanları ve kelamcıların bunlar karşısındaki tutumunu bilir |
| ÖÇ04 | Öğrenci, Kelam ilminin İslam düşünce sistematiği ve tarihi içerisindeki yeri hakkında bilgi sahibi olur. |
| ÖÇ05 | Kelamın tarih içerisinde üstlendiği işlev ve ortaya koyduğu yöntem hakkında yorum yapabilir. |
| ÖÇ06 | Kelamın temel kavramlarını ve terimlerini doğru ve yerinde kullanma becerisi kazanır |
| ÖÇ07 | Kelamın önemli şahsiyetlerini ve görüşlerini mukayeseli olarak öğrenir |
| ÖÇ08 | Klasik Kelam literatürünü dönemsel özellikleri bağlamında tanır ve analiz kabiliyeti kazanır |
| ÖÇ09 | Kelam ekollerini inceleme ve araştırma esnasında objektif, eleştirel ve bütüncül düşünme yeteneği kazanır |
| ÖÇ10 | Kelam düşüncesinin oluşturduğu tarihi birikimin günümüz açısından kritiğini yapabilme yeteneği kazanır |
| ÖÇ11 | Modern Batı düşüncesinin etkisiyle gelişen yeni ilm-i kelam hareketi hakkında bilgi sahibi olur. |
| ÖÇ12 | İnanç değerleri açısından yaşadığı topluma uygun tutum ve davranış gösterme kabiliyetini geliştirir. |
| ÖÇ13 | Kelami konularda bilimsel araştırma yeteneği kazanır |
| ÖÇ14 | Kelamın önemli şahsiyetlerini ve görüşlerini mukayeseli olarak öğrenir |
| ÖÇ15 | İnanç değerleri açısından yaşadığı topluma uygun tutum ve davranış gösterme kabiliyetini geliştirir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | - | İslam Dini´´nin temel kavramları, kaynakları, esasları, değerleri ve felsefesini tanımlar. | 4 |
| PÖÇ02 | - | Din olgusunun, insan ve toplum yapısının oluşmasına, değişmesine ve gelişmesine etkilerini açıklar. | 3 |
| PÖÇ03 | - | İslam Tarih ve Medeniyetinin oluşum ve gelişim süreçlerini açıklar. | 4 |
| PÖÇ04 | - | Müslüman toplumların sosyo-kültürel, dinî, siyasî ve iktisadî yapısını tanımlar. | 3 |
| PÖÇ05 | - | Temel dini metinleri okur, açıklar ve yorumlar. | 3 |
| PÖÇ06 | - | Bilimsel yöntem ve teknikleri kullanarak doğru dini bilgiye ulaşır, elde edilen bilgiyi değerlendirir ve kullanır. | 3 |
| PÖÇ07 | - | Günümüz ihtiyaçları çerçevesinde temel dinî problemleri tespit eder ve çözüm üretir. | 3 |
| PÖÇ08 | - | İslam tarihi, kültürü, sanat ve edebiyatı alanında bilgi ve beceri kazanır. | 3 |
| PÖÇ09 | - | Bilimsel ve felsefî alanda elde edilen birikimleri ilahiyat alanına taşır. | 3 |
| PÖÇ10 | - | İslami ilimler tarihinde ortaya konan bilimsel birikim ve tarihi tecrübeyi tasnif eder ve sorgular. | 3 |
| PÖÇ11 | - | Dini değerlerin toplumda birleştirici, bütünleştirici, uzlaştırıcı rolüne uygun tutum ve davranışları destekler. | 3 |
| PÖÇ12 | - | İtikat, ibadet, ahlak ve muamelât açısından İslam dinini doğru olarak açıklar. | 3 |
| PÖÇ13 | - | Din, bilim, sanat, felsefe ve ahlakın birbirlerini tamamlayan unsurlar olduğunu ve birlikte düşünülmesi gerektiğini ayırt eder. | 3 |
| PÖÇ14 | - | İnanca ve kutsallık atfedilen değerlere saygı gösterir, bir arada yaşama kültürünü destekler. | 3 |
| PÖÇ15 | - | Mesleki gelişiminin yanı sıra, ilgi yetenekleri doğrultusunda bilimsel, sosyal, kültürel ve sanatsal alanlarda öğrenme gereksinimlerini belirleyerek kendini sürekli geliştirir. | 3 |
| PÖÇ16 | - | Pratik din hizmetleri, din eğitimi ve öğretimi alanlarında görev yapar. | 1 |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Akaid ve kelam ilişkisi; tanımları, ayrıştığı noktalar | ilgili konuları okuma | |
| 2 | Kelamın Konusu, gayesi ve diğer ilimlerle olan bağlantısı | ilgili konuları okuma | |
| 3 | Kelamın doğuşuna etki eden faktörler | ilgili konuları okuma | |
| 4 | Hz. Peygamber sonrası İslam toplumunda sosyal, kültürel ve siyasi yapı | ilgili konuları okuma | |
| 5 | Kelam ilminin tarifi, konusu, diğer ilimlerle olan ilişkisi, kelam ilmi denilmesinin sebepleri. | ilgili konuları okuma | |
| 6 | Kelam ilminin doğuşunu hazırlayan problemler, tarihi sebepler, çevre din ve devletlerin dini/felsefi düşünceleri. | ilgili konuları okuma | |
| 7 | İç ihtilaflar: Dönmeler, ilk fırka tohumlarının atılışı, Hz. Peygamberin vefatından Hz. Ömer döneminin sonuna kadar olan gelişmeler. | ilgili konuları okuma | |
| 8 | Ara Sınav | ||
| 9 | İç ihtilaflar: Hz. Ömer ve Hz. Ali devrindeki ihtilaflar, fırka tohumlarının belirginleşmesi. | ilgili konuları okuma | |
| 10 | I. yüzyılda itikadi fırkalaşmaya doğru gidişin tahlili, nedenleri. | ilgili konuları okuma | |
| 11 | İlk ihtilaflarda oluşan fikirlere karşıTabii Tepki: Selefiyye. | ilgili konuları okuma | |
| 12 | Tabii Tepkiye karşı Akılcı Tepki: Mutezile. | ilgili konuları okuma | |
| 13 | Orta yol arayışları: Ehl-i Sünnet kelamı. | ilgili konuları okuma | |
| 14 | Orta yolun ayrışımı, kavşak noktasında din: Eşari-Matüridi kelamının mukayesesi. Kaynak: Şerafettin Gölcük, Kelam Tarihi | ilgili konuları okuma | |
| 15 | Yeni İlm-i Kelam Hareketi. | ilgili konuları okuma | |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | ||
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları |
Değerlendirme (Sınav) Yöntemleri ve Kriterleri
| Değerlendirme Türü | Yarıyıl İçi / Yıl İçi Etkisi | Yarıyıl Sonu / Yıl Sonu Etkisi |
|---|---|---|
| 1. Ara Sınav | 100 | 40 |
| Genel Değerlendirme | ||
| Yarıyıl İçi / Yıl İçi Toplam | 100 | 40 |
| 1. Yıl Sonu Sınavı | - | 60 |
| Genel Toplam | - | 100 |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 6 | 6 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 16 | 16 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 78 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 3,12 | ||
| AKTS | 3 AKTS | ||