Genel Bilgi
| Birim | ALADAĞ MESLEK YÜKSEKOKULU |
| MADEN TEKNOLOJİSİ PR. | |
| Kod | MDN203 |
| Ad | Cevher Hazırlama |
| Dönem | 2021-2022 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 3. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-2 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 4 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Ön Lisans Dersi |
| Tür | Normal |
| Etiket | Z Zorunlu |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Öğr. Gör.Dr. CEMALİYE ŞEFLEK |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Prof. Dr. MAHMUT ALTINER
(Güz)
(A Grubu)
(Sor. Öğr. Ele.)
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu ders kapsamında, öğrencilere cevher zenginleştirme konusunda genel bilgi vermenin yanısıra yeraltı yada yerüstü madenciliği ile çıkarılan madenlerin zenginleştirme öncesi hazırlık aşamlarının öğrenciye öğretilmesi amaçlanmaktadır.
Dersin İçeriği
Cevher Hazırlamanın tanımı ve cevher hazırlamayı gerektiren nedenler. Numune alma işlemleri. Tane serbestleşmesi ve serbestleşme derecesi. Boyut küçültme. Boyut küçültmede spesifik enerji hesabı, Kırma, çeneli, konili, merdaneli, darbeli kırıcılar, kırma devreleri. Öğütme, öğütme sistemleri, aktarılan ortam ile çalışan değirmenler, öğütme devreleri. Boyuta göre ayırma. Eleme, laboratuar çapta eleme, endüstriyel eleme. Klasifikasyon, akışkan ortamda tane çöküş özellikleri, çöktürme havuz ve konileri, düşey hidrolik klasifikatörler, mekanik klasifikatörler, su siklonları.
Dersin Ön Koşulu
yok
Kaynaklar
Oktay BAYAT, 1999. Cevher Hazırlama, Çukurova Üniversitesi, Yayın No: 21, 147 sf.
Notlar
Necati Yıldız, 2007. Cevher Hazırlama, ISBN: 978-975-96779-1-6, Maden Mühendisleri Odası, Ankara. 504 sf.<br>Güven ÖNAL, Gündüz ATEŞOK, Kudret Tahsin PEREK, 2014. Cevher Hazırlama El Kitabı, Yurt Madenciliğini Geliştirme Vakfı, İstanbul, 632 sf.<br>Neşet ACARKAN ve Murat Olgaç KANGAL, 2011. Cevher Hazırlamada Uygulamalar, Yurt Madenciliğini Geliştirme Vakfı, İstanbul, 164 sf.<br>Eyüp SABAH ve İsmail CENGİZ, 2007. Cevher Hazırlama (Laboratuvar Deney Föyleri), Atay Basımevi, İnci Ofset, Afyonkarahisar, 69 sf.<br>Barry A. Wills ve Tim Napier-Munn, 2006. Wills’ Mineral Processing Technology, Elsevier Science & Technology Books, 7th Edition, 450 p.<br>Üner İpekoğlu ve Mehmet Tanrıverdi, 1994. Cevher Hazırlama, D.E.Ü. Mühendislik fakültesi basımevi, izmir. 215 sf.<br>Çetin HOŞTEN, 2002. Cevher hazırlama ve zenginleştirme temel işlemlerinin tasarımı, ISBN:975-429-180-2, maden mühendisliği bölümü, ortadogu teknik üniversitesi, Ankara. 184 sf.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Cevher hazırlama ile ilgili temel kavramlar tanımlanabilir. |
| ÖÇ02 | Tane boyut analizleri ve ölçüm yöntemlerini öğrenir. |
| ÖÇ03 | Serbestleşme derecesi saptayabilir. |
| ÖÇ04 | Boyut küçültme işlemleri (kırma, ufalama, öğütme) ve cihazları (kırıcılar, değirmenler) tanır. |
| ÖÇ05 | Sınıflandırma (klasifikasyon) ve eleme konularında bilgi sahibi olur. |
| ÖÇ06 | Üretilen yeraltı kaynaklarını pazarlanabilir ürünlere dönüştürmek, endüstride tüketim yeri bulabilen ürünler haline getirmek için uygulanan cevher hazırlama işlemlerinden zenginleştirme öncesi işlemleri hakkında bilgi sahibi olur. |
| ÖÇ07 | Temel cevher hazırlama ekipmanları hakkında bilgi sahibi olunur. |
| ÖÇ08 | Cevher yatağından, cevherden ve çeşitli hammaddelerden temsili numune alma işlemini öğrenir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Madencilik temel kavramlarını tanımlar. | 3 |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Madencilikte iş sağlığı ve güvenliği ilkelerini ve yöntemlerini kavrar. | |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Madencilik uygulamalarında kullanılması gerekli araçların teknik özelliklerini açıklar. | 3 |
| PÖÇ04 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Alanında karşılaştığı problemleri Bireysel ve multidisipliner çalışma grubu üyesi olarak çözebilme becerisi elde eder. | |
| PÖÇ05 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Temel madencilik alanındaki güncel teknikleri ve araçları uygulamalı derslerde etkin olarak kullanır. | 4 |
| PÖÇ06 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Mineraller ve cevherlerin ayırt edici özelliklerini madencilik uygulamalarını kullanrak belirler ve bulduğu sonuçları raporlayabilir. | 4 |
| PÖÇ07 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Temel bilgisayar kullanımı ve bilgisayarı etkin kullanarak madencilik alanında teknik ekipmanların çizimini yapabilir. | |
| PÖÇ08 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Madencilik alanındaki problemleri bilimsel veriler yardımıyla tanımlayarak, modelleme ve çözüm becerisi edinir. | 2 |
| PÖÇ09 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Maden alanında temel ölçüm tekniklerini bilimsel yöntemlere bağlı kalarak kullanır. | 2 |
| PÖÇ10 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Madenlerin bulunması, çıkartılması ve zenginleştirilmesi safhalarında kullanılan teknolojik yöntemleri uygular. | 4 |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Madencilik alanında bilim ve teknolojideki yenilikleri öğrenmiş olduğu yabancı dil ile takip ederek kendini sürekli geliştirir. | |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Kazanmış olduğu bilgi ve tecrübelerin ışığında veri tabanları ve diğer bilgi kaynaklarını kullanır | |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Etkin sözlü ve yazılı iletişim için en az bir yabancı dili genel düzeyde kullanır. | |
| PÖÇ14 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Mesleki ve etik sorumluluk anlayışını destekler. | |
| PÖÇ15 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Maden işletmesinde meydana gelebilecek olayların hukuksal sonuçları tanımlar. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Cevher hazırlamanın tanımı, kapsamı, cevher hazırlamayı gerektiren nedenler ve cevher hazırlamanın sağladığı faydalar; cevher hazırlamada ana işlemler, bir maden yatağının ekonomik olarak değerlendirilmesinin cevher hazırlama açısından etkileyen faktörler, cevher hazırlamada faydalanılan minerallerin özellikleri | Konuyla ilgili kaynakları okuma | |
| 2 | Akım şemaları; cevherin direk satılmasıyla zenginleştirildikten sonra satılması arasındaki kar farkı hesapları, Numune alma kavramı ve numune alma yöntemleri | Konuyla ilgili kaynakları okuma | |
| 3 | Tane serbestleşmesi, bağıl tane şekilleri, serbestleşme tane boyunun belirlenmesi, tane sayım yöntemi ve örnekler | Konuyla ilgili kaynakları okuma | |
| 4 | Ufalamanın tanımı, teorileri ve ufalamada harcanacak enerjinin hesaplanması | Konuyla ilgili kaynakları okuma | |
| 5 | Kırma devreleri, çeneli kırıcılar | Konuyla ilgili kaynakları okuma | |
| 6 | Döner kırıcılar, çeneli kırıcılarla döner kırıcıların karşılaştırılması,konik kırıcılar | Konuyla ilgili kaynakları okuma | |
| 7 | Merdaneli kırıcılar,çekiçli kırıcılar,Açık ve kapalı kırma devreleri ve konuyla ilgili sayısal örneklerin çözülmesi | Konuyla ilgili kaynakları okuma | |
| 8 | Ara Sınav | Ara sınava hazırlık | |
| 9 | Öğütme, değirmenler, aktarılan ortamla çalışan değirmenler, aktarılan ortam hareketleri, kritik hız hesabı | Konuyla ilgili kaynakları okuma, ödev | |
| 10 | Değirmenlerde yapı elemanları, yaş ve kuru öğütme arasındaki farklar, öğütme devreleri, | Konuyla ilgili kaynakları okuma, ödev | |
| 11 | Değirmenlerde devreden yük hesabı ve örnekler | Konuyla ilgili kaynakları okuma, ödev | |
| 12 | Eleme, elemenin amaçları, elek tipleri, elek analizini etkileyen faktörler, standart elek serileri, Elek performansı | Konuyla ilgili kaynakları okuma, ödev | |
| 13 | Klasifikasyon; temel prensipleri, serbest ve engelli çökelme | Konuyla ilgili kaynakları okuma, ödev | |
| 14 | Klasifikatör tipleri; çöktürme havuzları, çöktürme konileri, hidrolik klasifikatörler, taraklı klasifikatörler ve spiral klasifikatörler | Konuyla ilgili kaynakları okuma, ödev | |
| 15 | Hidrosiklon çalışma prensibi ve kullanılma amaçları | Konuyla ilgili kaynakları okuma, ödev | |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Final sınavına hazırlık | |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Final sınavına hazırlık |
Değerlendirme (Sınav) Yöntemleri ve Kriterleri
| Değerlendirme Türü | Yarıyıl İçi / Yıl İçi Etkisi | Yarıyıl Sonu / Yıl Sonu Etkisi |
|---|---|---|
| 1. Ara Sınav | 50 | 20 |
| 1. Ödev | 50 | 20 |
| Genel Değerlendirme | ||
| Yarıyıl İçi / Yıl İçi Toplam | 100 | 40 |
| 1. Yıl Sonu Sınavı | - | 60 |
| Genel Toplam | - | 100 |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 4 | 56 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 1 | 14 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 1 | 1 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 8 | 8 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 16 | 16 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 95 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 3,80 | ||
| AKTS | 4 AKTS | ||