TÜRKÇE
ENGLISH
Genel Bilgi
| Birim | EĞİTİM FAKÜLTESİ |
| SINIF ÖĞRETMENLİĞİ PR. | |
| Kod | SNFS405 |
| Ad | Çocuk Psikolojisi |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 7. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 4 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Lisans Dersi |
| Tür | Normal |
| Etiket | AE Alan Eğitimi Dersleri S Seçmeli |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Prof. Dr. FİLİZ YURTAL |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Prof. Dr. FİLİZ YURTAL
(Güz)
(A Grubu)
(Sor. Öğr. Ele.)
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı, sınıf öğretmeni adaylarının çocukların özellikle ilkokul dönemindeki bilişsel, sosyal, duygusal, ahlaki ve davranışsal gelişim özelliklerini anlamalarını; çocuk davranışlarını gelişimsel ve bağlamsal bir bakış açısıyla değerlendirmelerini; çocukların benlik, öz-yeterlik, motivasyon, akran ilişkileri ve psikolojik iyi oluşlarını etkileyen faktörleri fark etmelerini ve çocuk psikolojisine ilişkin bilgilerini destekleyici sınıf ortamları oluşturmada ve öğretmen-öğrenci etkileşimlerinde kullanabilmelerini sağlamaktır.
Dersin İçeriği
Çocuk psikolojisinin temel kavramları ve kapsamı; çocuk gelişiminin temel ilkeleri; kalıtım ve çevre etkileşimi; bireysel farklılıklar; çocuk gelişimine ilişkin temel kuramsal yaklaşımlar; Erikson, Piaget, Vygotsky, Bandura ve Bronfenbrenner'in yaklaşımları; ilkokul döneminde bilişsel gelişim; sosyal etkileşim ve öğrenme; dikkat, bellek ve yürütücü işlevler; duygusal gelişim, duygu düzenleme ve empati; benlik, özsaygı, öz-yeterlik ve motivasyon; akran ilişkileri, akran kabulü ve reddi, prososyal davranış ve akran zorbalığı; ahlaki gelişim, adalet ve sorumluluk; çocuklarda problem davranışlar ve çocuk ruh sağlığı; risk ve koruyucu faktörler; psikolojik dayanıklılık; destekleyici ve güvenli sınıf ortamları.
Dersin Ön Koşulu
Yok
Kaynaklar
Yurtal, F. (Ed.). Yaşamboyu Gelişim. Nobel Akademik Yayıncılık.
Notlar
Santrock, J. W. Çocuk Gelişimi. Nobel Akademik Yayıncılık. Berk, L. E. Çocuk Gelişimi. İmge Kitabevi. Yavuzer, H. Eğitim ve Gelişim Özellikleriyle Okul Çağı Çocuğu. Remzi Kitabevi. Yavuzer, H. Çocuk Psikolojisi. Remzi Kitabevi. Konulara göre seçilmiş Türkçe açık erişimli makaleler ve açık ders materyalleri.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Çocuk psikolojisinin temel kavramlarını ve gelişimsel yaklaşımın temel ilkelerini açıklar. |
| ÖÇ02 | Çocuk gelişimine ilişkin temel kuramları karşılaştırır ve ilkokul dönemindeki çocuk davranışlarını bu kuramlar açısından yorumlar. |
| ÖÇ03 | İlkokul dönemindeki bilişsel, dikkat, bellek ve yürütücü işlev gelişimini öğrenme süreçleriyle ilişkilendirir. |
| ÖÇ04 | Çocukların sosyal ve duygusal gelişimlerini; duygu düzenleme, empati, benlik, özsaygı ve öz-yeterlik açısından değerlendirir. |
| ÖÇ05 | Akran ilişkileri, akran kabulü/reddi, prososyal davranış ve zorbalık süreçlerini çocuk psikolojisi açısından analiz eder. |
| ÖÇ06 | Çocukların ahlaki gelişimini, adalet ve sorumluluk anlayışlarını gelişimsel açıdan değerlendirir. |
| ÖÇ07 | Çocuklarda görülen problem davranışları gelişimsel ve bağlamsal etkenleri dikkate alarak yorumlar. |
| ÖÇ08 | Çocuk ruh sağlığını etkileyen risk ve koruyucu faktörleri ve psikolojik dayanıklılığın önemini açıklar. |
| ÖÇ09 | Çocuk psikolojisine ilişkin bilgileri sınıf yönetimi, öğretmen geribildirimi ve öğretmen-öğrenci etkileşimleriyle ilişkilendirir. |
| ÖÇ10 | Çocuklara yönelik gözlem ve değerlendirmelerde etik ilkelere uygun, yargılayıcı olmayan ve gelişimsel bir yaklaşım benimser. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Sınıf öğretmenliği kapsamında yer alan derslerle (Matematik, Türkçe, Fen Bilimleri, Hayat Bilgisi, Sosyal Bilgiler, Görsel Sanatlar, Müzik, Oyun ve Fiziki Etkinlikler, vb.) ilgili kavram ve ilkeleri açıklar. | 2 |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | İlkokul döneminde (1., 2., 3., 4. Sınıf) öğrenim gören öğrencilerin gelişim özelliklerine göre özgün öğrenme ortamları oluşturur. | 5 |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Tarihsel süreç içinde yer alan önemli kişi (bilim insanları, gazeteci, ressam, yazar vb.), olay ve olguları, eğitim uygulamaları ile ilişkilendirir. | |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | İlkokul dönemi (1., 2., 3., 4. Sınıf) öğretim programında yer alan derslerin (Matematik, Türkçe, Fen Bilimleri, Hayat Bilgisi, Sosyal Bilgiler, Görsel Sanatlar, Müzik, Oyun ve Fiziki Etkinlikler, vb.) öğretiminde uygun öğretim strateji, yöntem ve teknikleri kullanır. | 3 |
| PÖÇ05 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Sanatsal eser ve çalışmaların, öğrenci gelişimine katkısının farkında olur ve öğretim uygulamalarına yansıtır. | |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Sınıf öğretmenliği alanında yaşanan problemlerin çözümünde, bilimsel süreç becerilerini kullanır. | 2 |
| PÖÇ07 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Öğrencilerin üst düzey düşünme becerilerinin gelişimine uygun yöntem ve teknikleri kullanır. | 2 |
| PÖÇ08 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Öğretme-öğrenme sürecini, öğrencilerin gelişim özelliklerini, bireysel farklılıklarını ve konu alanının özelliklerini dikkate alarak planlar/ uygular/değerlendirir. | 5 |
| PÖÇ09 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Öğretim süreçlerinin ve öğrenme ürünlerinin değerlendirilmesinde, farklı ölçme ve değerlendirme yöntem ve tekniklerini kullanır. | |
| PÖÇ10 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Etkili öğretme-öğrenme süreçlerini oluşturmak için uygun materyalleri geliştirir ve bu süreçte bilişim teknolojilerini etkin biçimde kullanır. | |
| PÖÇ11 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Öğretim süreçlerini yürütürken karşılaşılan sorunların çözümünde, hem bireysel hem de ilgili diğer kişilerle (aile, öğretmen, yönetici vb.) birlikte sorumluluk alır. | 4 |
| PÖÇ12 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Öz değerlendirme yaparak mesleki bilgi ve becerilerini geliştirir. | 3 |
| PÖÇ13 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Bireysel öğrenme becerisi ile edindiği bilgileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir. | 4 |
| PÖÇ14 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | İlgi ve yetenekleri doğrultusunda bilimsel, kültürel, sanatsal, sosyal ve teknolojik alanlarda eğitim gereksinimlerini karşılar. | |
| PÖÇ15 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Alanı ile ilgili konularda düşüncelerini ve önerilerini yazılı ve sözlü olarak paylaşır. | 3 |
| PÖÇ16 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Eğitsel süreçteki paydaşları (öğrencileri, öğretmen arkadaşları, okul yönetimi ve veli) ile etkili iletişim kurar ve aile katılımını sağlamak için stratejiler geliştirir. | 3 |
| PÖÇ17 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Eğitim-öğretim sürecinde, eğitimin genel amaçlarına ve temel ilkelerine uygun davranır. | 3 |
| PÖÇ18 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Yaşam boyu öğrenme kapsamında öğrencilerini, içinde bulunduğu sosyal çevresini ve toplumu geliştirmek için proje ve etkinlikler tasarlar. | |
| PÖÇ19 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Yakın çevresinde, ülkesinde ve dünyada ortaya çıkan bilimsel, sanatsal, sosyal, ekonomik ve teknolojik olgu ve olayları takip ederek eğitsel uygulamalarına yansıtır. | 2 |
| PÖÇ20 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Öğretimi planlama, uygulama ve değerlendirmede, sınıf öğretmenliği alanının çok disiplinli ve disiplinler arası olma özelliğini dikkate alır. | 4 |
| PÖÇ21 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Birleştirilmiş sınıflarda, öğretimi planlama, uygulama ve değerlendirme bilgi ve becerisine sahip olur. | |
| PÖÇ22 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Alanı ile ilgili gelişmeleri yabancı/uluslar arası kaynaklardan takip eder. | |
| PÖÇ23 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Evrensel ve kök değerleri benimseyerek öğrencilerine ve çevresine rol model olur. | 4 |
| PÖÇ24 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Günlük ve mesleki yaşamında, Türkçeyi doğru ve etkili biçimde kullanarak model olur. | |
| PÖÇ25 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | İlkokul öğretmeni olarak insan ve çocuk haklarının evrenselliği, sosyal adalet, kalite kültürü, çevre, sağlık ve iş güvenliği konularında bilgili ve duyarlıdır. | 4 |
| PÖÇ26 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Eğitim felsefeleri ile eğitim programları arasındaki ilişkiyi analiz ederek öğretim uygulamalarına yansıtır. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Çocuk Psikolojisine Giriş: Çocuğu Gelişimsel Açıdan Anlamak | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 2 | Gelişimin Temel İlkeleri; Kalıtım, Çevre ve Bireysel Farklılıklar | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 3 | Çocuk Gelişimini Açıklayan Temel Kuramlar | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 4 | İlkokul Döneminde Bilişsel Gelişim: Piaget | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 5 | Sosyal Etkileşim ve Öğrenme: Vygotsky ve Bandura | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 6 | Dikkat, Bellek, Yürütücü İşlevler ve Öğrenme | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 7 | Duygusal Gelişim, Duygu Düzenleme ve Empati | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 8 | Ara Sınav | Arasınav | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 9 | Benlik, Özsaygı, Öz-Yeterlik ve Motivasyon | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 10 | Sosyal Gelişim ve Akran İlişkileri | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 11 | Akran Zorbalığı ve Çocukların Sosyal Dünyası | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 12 | Ahlaki Gelişim, Adalet ve Sorumluluk | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 13 | Problem Davranışlar ve Çocuk Ruh Sağlığı | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 14 | Risk, Koruyucu Faktörler, Psikolojik Dayanıklılık ve Koruyucu Öğretmen | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 15 | Dönem sonu değerlendirme | Okuma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Sınav | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Sınav | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Değerlendirme (Sınav) Yöntemleri ve Kriterleri
Güncel dönem payları henüz belirlenmemiştir. Bir önceki dönem payları gösterilmektedir.
| Değerlendirme Türü | Yarıyıl İçi / Yıl İçi Etkisi | Yarıyıl Sonu / Yıl Sonu Etkisi |
|---|---|---|
| 1. Ara Sınav | 100 | 40 |
| Genel Değerlendirme | ||
| Yarıyıl İçi / Yıl İçi Toplam | 100 | 40 |
| 1. Yıl Sonu Sınavı | - | 60 |
| Genel Toplam | - | 100 |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 2 | 12 | 24 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 8 | 8 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 12 | 12 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 100 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 4,00 | ||
| AKTS | 4 AKTS | ||