Genel Bilgi
| Birim | FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ |
| TARLA BİTKİLERİ (YL) (TEZLİ) | |
| Kod | TB596 |
| Ad | Tarla Bitkilerinde Tohum Depolama Teknolojileri |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz |
| Süre (T+U) | 3-1 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 6 AKTS |
| Yerel Kredi | 3.5 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Dr. Öğr. Üyesi ESRA ÇAKIR |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı; tarla bitkileri ürünlerinde hasat sonrası süreçlerde meydana gelen fizyolojik, biyolojik ve kimyasal değişimleri bilimsel temelde incelemek ve bu değişimlerin ürün kalitesi üzerindeki etkilerini değerlendirmektir. Ders kapsamında, öğrencilere modern depolama teknolojileri, kalite kontrol yöntemleri ve ürün kayıplarını azaltmaya yönelik stratejiler hakkında ileri düzey bilgi kazandırılması hedeflenmektedir. Ayrıca, teorik bilgi ile uygulamayı bütünleştiren yaklaşımlar doğrultusunda öğrencilerin; tahıl depolama süreçlerini analiz edebilme, karşılaşılan sorunları tanımlayabilme ve bu sorunlara yönelik yenilikçi ve sürdürülebilir çözümler geliştirebilme becerilerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Dersin İçeriği
Bu ders; tarla bitkileri ürünlerinde hasat sonrası kayıpların önlenmesine yönelik depolama teknolojileri ve kalite yönetimi ilkelerini kapsamaktadır. Ders kapsamında; Fiziksel, biyolojik ve kimyasal bozulma süreçleri, Kuru depolama, soğuk depolama ve kontrollü atmosfer depolama sistemleri, Depolama ortamında sıcaklık, nem ve gaz kompozisyonunun yönetimi, Sensör teknolojileri, dijital izleme sistemleri ve otomasyon uygulamaları, Depolama sürecinde kalite değerlendirme ve kontrol yöntemleri ele alınmaktadır. Ayrıca, laboratuvar uygulamaları, saha analizleri ve proje çalışmaları aracılığıyla öğrencilerin teorik bilgileri pratiğe aktarmaları ve araştırma temelli düşünme becerilerini geliştirmeleri hedeflenmektedir.
Dersin Ön Koşulu
YOK
Kaynaklar
ICARDA. (2024). Dryland cereals and grain storage systems: Research highlights. CIMMYT. (2023). Postharvest management and grain storage practices for wheat farmers. Ulusal Raporlar/Navarro, S., & Noyes, R. T. (2001). The Mechanics and Physics of Modern Grain Aeration Management. CRC Press. TÜBİTAK MAM. (2021). Tahıllarda depolama sürecinde nem, sıcaklık ve mikotoksin yönetimi.
Notlar
Bilimsel Makaleler Hodges, R. J., Buzby, J. C., & Bennett, B. (2011). Postharvest losses and waste… Journal of Agricultural Science, 149(S1), 37–45. Bilimsel Dergiler Journal of Stored Products Research (Elsevier) Postharvest Biology and Technology (Elsevier)
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Tarla bitkileri tohumdepolama ekosistemlerini, hasat sonrası kayıp mekanizmalarını ve sürdürülebilirlik boyutunu bilimsel temelde açıklayabilecektir. |
| ÖÇ02 | Geleneksel ve ileri depolama sistemlerini (kontrollü atmosfer, soğuk zincir ve dijital izleme tabanlı sistemler) karşılaştırarak performanslarını değerlendirebilecektir. |
| ÖÇ03 | Depolama sürecinde meydana gelen kalite değişimlerini; sensör sistemleri, veri izleme ve analiz teknikleri kullanarak değerlendirebilecektir. |
| ÖÇ04 | Akıllı depolama sistemleri, otomasyon ve veri destekli karar mekanizmalarını tasarlayabilecek veya modelleyebilecektir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Tarla Bitkileri alanında bilgilerini uzmanlık düzeyinde geliştirerek derinleştirme. | 5 |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Tarla Bitkilerinin ilişkili olduğu uzmanlaştığı alanlarda disiplinler arası etkileşimi kavrayabilme. | 5 |
| PÖÇ03 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Tarla Bitkileri alanında son gelişmeler ve temel bilgi kaynaklarına ulaşılabilir ve bunlardan konusu ile ilgili bilgileri alarak derleme mevcut çalışmaları değerlendirerek yeni bir bilgi ve senteze ulaşma bu bilgileri yönlendirilebilir, edindiği bilgileri sürekli kullanma ve mesleğinde sağlayacak uygulamaları takip etme. | 5 |
| PÖÇ04 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Tarla Bitkileri alanında uzmanlık düzeyindeki kuramsal ve uygulamalı bilgiyi kullanarak disiplinler arası bilgileri sentezleyerek yorumlayabilme ve yeni bilgi üretebilme. | 4 |
| PÖÇ05 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Tarla Bitkileri ile ilgili sorunları araştırma yöntemlerini kullanarak ve neden-sonuç ilişkisi kurarak çözümleyebilme, liderlik yapabilme yetisi taşır. | |
| PÖÇ06 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Kendi alanında edindiği bilgileri farklı bilim dallarından gelen bilgilerle bütünleştirerek yorumlayabilme ve yeni bilgiler oluşturabilme, uzmanlık gerektiren sorunları bilimsel araştırma yöntemlerini kullanarak çözümleyebilmek. | |
| PÖÇ07 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Kendi alanındaki bir sorunu, bağımsız olarak ortaya koymak, çözüm yöntemi geliştirmek, çözmek, sonuçları değerlendirmek ve gerektiğinde uygulayabilmek. | |
| PÖÇ08 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Tarla Bitkileri alanındaki sorunların çözümlenmesini gerektiren ortamlarda önderlik yapabilme. | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Kendi alanında edindiği uzmanlık düzeyindeki bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla analiz edip öğrenmesine yön verebilme ve ileri düzey çalışmaları bağımsız olarak yürütebilmek. | |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Tarla Bitkileri alanındaki kaynaklara ulaşarak güncel gelişmeleri takip ederek, kendi çalışmalarını, nicel ve nitel veriler ile destekleyerek alanındaki ve alan dışındaki gruplara, yazılı, sözlü ve görsel olarak sistemli biçimde aktarabilme. | |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Sosyal ilişkileri ve bu ilişkileri yönlendiren normları eleştirel bir bakış açısı ile inceleyebilme, geliştirebilme ve gerektiğinde değiştirmek üzere harekete geçebilme. | |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Bir yabancı dili, yabancı dilde yazılmış bir makaleyi anlayacak ve çevirebilecek düzeyde bilmek. | |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Kendi alanı ile ilgili konularda strateji, politika ve uygulama planları geliştirebilme ve elde edilen sonuçları, kalite süreçleri çerçevesinde değerlendirebilme. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Tahıl depolama sistemi ve süreçlerine giriş | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 2 | Hasat sonrası tohum kayıp ve kalite bozulma mekanizmaları | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 3 | Tohumlarda fiziksel, biyolojik ve kimyasal bozulmalar | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 4 | Tohum hazırlık ve ön işlemleri: Temizlik, kurutma, sınıflandırma | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Alıştırma ve Uygulama |
| 5 | Kuru depolama sistemleri ve silo teknolojileri | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Benzetim |
| 6 | Kontrollü ve soğuk depolama sistemleri | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Gösteri |
| 7 | Kontrollü atmosfer ve oksijen kontrollü depolama teknolojileri, gen bankası koşulları | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 8 | Ara Sınavlar | Ödev konusunun belirlenmesi | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
| 9 | Depolama sırasında tohum solunumu ve yaşlanma (aging) süreçleri | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 10 | Depolama zararlıları, patojenler ve tohum sağlığı yönetimi | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 11 | Tohum depolamada sensörler, izleme sistemleri ve dijital teknolojiler | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 12 | Enerji verimliliği ve sürdürülebilir tohum depolama stratejileri | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma, Alıştırma ve Uygulama |
| 13 | Modern depolama teknolojileri ve otomasyon | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 14 | Gerçek veya akademik örnekler üzerinden depolama uygulamalarının incelenmesi. | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 15 | Öğrenci proje sunumları | Ders ile ilgili bilgilerin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Final sınavı hazırlığı | Ölçme Yöntemleri: Sözlü Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Final sınavı hazırlığı | Ölçme Yöntemleri: Sözlü Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 4 | 56 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 4 | 56 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 20 | 20 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 6 | 6 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 12 | 12 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 150 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 6,00 | ||
| AKTS | 6 AKTS | ||