Genel Bilgi
| Birim | FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ |
| MADEN MÜHENDİSLİĞİ (DR) | |
| Kod | MD617 |
| Ad | Madencilikte Sürdürülebilirlik ve Yaşam Döngüsü Analizi |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 6 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Doktora Dersi |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Prof. Dr. MAHMUT ALTINER |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
doktora öğrencisine geliştirdiği prosesin sadece teknik verimliliğini değil, çevresel sürdürülebilirliğini de kanıtlama yetisi kazandırmaktır.
Dersin İçeriği
Bu ders, madencilik ve metalurji faaliyetlerinin "beşikten mezara" (cradle-to-grave) çevresel etkilerini ISO 14040/14044 standartları çerçevesinde değerlendirmeyi öğretir.
Dersin Ön Koşulu
Yok
Kaynaklar
Michael Z. Hauschild, Ralph K. Rosenbaum, Stig Irving Olsen : Life Cycle Assessment Theory and Practice, 2018
Notlar
Web of scienec
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Madencilik ve metalurji endüstrileri bağlamında sürdürülebilirlik ve döngüsel ekonomi ilkelerini kavrar. |
| ÖÇ02 | Karmaşık cevher hazırlama ve ekstraktif metalurji sistemleri için sistem sınırlarını ve fonksiyonel birimleri tanımlar. |
| ÖÇ03 | Endüstriyel akım şemaları için kütle ve enerji denklikleri kurarak kapsamlı Yaşam Döngüsü Envanterleri (LCI) geliştirir. |
| ÖÇ04 | Metalurjik proseslerin çevresel ayak izini modellemek ve simüle etmek için uzmanlaşmış LCA yazılımlarını ve veritabanlarını kullanır. |
| ÖÇ05 | ISO 14040/14044 standartlarına dayalı Yaşam Döngüsü Analizi (LCA) metodolojik çerçevesinde bilgi sahibi olur. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Yüksek lisans yeterliklerine dayalı olarak, maden mühendisliği alanında bilgilerini uzmanlık düzeyinde geliştirir. | 4 |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Maden mühendisliği alanı ile ilgili disiplinler arası etkileşimi kavrar. | |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Bir alanda elde ettiği yeni bilgilerle uzmanlık için gerekli yöntem ve becerilerde üst düzeyde yeterliğe sahip olur. | 4 |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Maden mühendisliği alanında edindiği uzmanlık düzeyindeki kuramsal ve uygulamalı bilgilerle, bilime yenilik getirecek özgün tasarımlar ortaya çıkarır. | |
| PÖÇ05 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Maden mühendisliği alanında edindiği uzmanlık düzeyindeki uygulamalı bilgileri AR-GE çalışmalarında kullanır. | |
| PÖÇ06 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Uzmanlık alanında AR-GE çalışmalarıyla yeni sistemler tasarlayabilir. | |
| PÖÇ07 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Maden mühendisliği alanındaki yeni bilgilere sistematik olarak yaklaşabilir. | 4 |
| PÖÇ08 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Maden mühendisliği alanı ile ilgili bir yöntemi farklı bir alana uygulayacak özgün bir yöntem geliştirebilir. | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Maden mühendisliği alanı ile ilgili konularda bilgisayar yazılımları kullanabilir. | 4 |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Maden mühendisliği uzmanlık alanlarında özümsedikleri bilgiyi ve problem çözme yeteneklerini, disiplinler arası çalışmalarda uygulayabilir. | |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Akademik çalışmalarının çıktılarını saygın akademik ortamlarda yayınlayarak bilim ve teknoloji literatürüne katkıda bulunur. | |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Maden mühendisliği alanında sorun çözme yeteneği kazanır. | |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Stratejik karar verme süreçlerini kullanarak toplumsal, bilimsel ve ahlaki konularda çözüm üretebilir. | |
| PÖÇ14 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Uzman bir topluluk içinde özgün görüşlerini savunmada yetkinliğini gösteren etkili bir iletişim kurabilir. | |
| PÖÇ15 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | En az bir yabancı dilde yazılı, sözlü veya görsel iletişim kurarak bilimsel tartışmalara katkı koyabilir. | |
| PÖÇ16 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Maden mühendisliği alanı ile ilgili konularda bilgisayar yazılımları geliştirebilir. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Madencilikte Sürdürülebilirlik Kavramı ve Küresel Politikalar | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 2 | Döngüsel Ekonomi ve Atık Yönetimi Stratejileri | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 3 | Yaşam Döngüsü Analizi (LCA) Temelleri ve ISO Standartları | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 4 | Hedef ve Kapsam Belirleme: Sistem Sınırları ve Birim Seçimi | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 5 | Envanter Analizi (LCI): Veri Toplama ve Kütle-Enerji Denkliği | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 6 | Etki Kategorileri: Karbon Ayak İzi, Toksisite ve Kaynak Tükenmesi | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 7 | Etki Kategorileri: Karbon Ayak İzi, Toksisite ve Kaynak Tükenmesi 1 | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 8 | Ara Sınavlar | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
|
| 9 | LCA Yazılımlarına Giriş (OpenLCA, SimaPro vb.) ve Veritabanları | Reference kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 10 | LCA Yazılımlarına Giriş (OpenLCA, SimaPro vb.) ve Veritabanları 1 | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 11 | Vaka Analizi: Kritik Hammaddelerin Çevresel Etki Analizi | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 12 | Vaka Analizi: Kritik Hammaddelerin Çevresel Etki Analizi 1 | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Grup Çalışması |
| 13 | Proses Tasarımı ve Ölçek Büyütmede LCA Entegrasyonu | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 14 | Proses Tasarımı ve Ölçek Büyütmede LCA Entegrasyonu 1 | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 15 | Konuların değerlendirilmesi | Referans kaynaklar | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
|
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 3 | 15 | 45 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 15 | 15 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 15 | 15 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 145 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 5,80 | ||
| AKTS | 6 AKTS | ||