TÜRKÇE
ENGLISH
Genel Bilgi
| Birim | SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ |
| ARKEOLOJİ (PROTOHİSTORYA VE ÖNASYA ARKEOLOJİSİ) (YL) (TEZLİ) | |
| Kod | ARY728 |
| Ad | Antik Malzeme Provenans Çalışmaları |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Bahar |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 6 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Yüksek Lisans Dersi |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Doç. Dr. MUSTAFA AKYILDIZ |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı, arkeolojik materyallerin kökeninin belirlenmesine yönelik jeolojik, jeokimyasal ve arkeometrik yöntemlerin öğretilmesidir. Öğrencilerin antik malzemelerin hammadde kaynaklarını, üretim teknolojilerini bilimsel yöntemlerle analiz edebilmesi hedeflenmektedir.
Dersin İçeriği
Kayaç, seramik, metal ve cam gibi antik materyallerin köken analizine yönelik teorik ve uygulamalı yaklaşımları kapsar. Petrografik analiz, jeokimyasal yöntemler (XRF, ICP-MS), izotop analizleri, arkeolojik veri yorumlama ve provenans modelleme gibi konular ele alınır.
Dersin Ön Koşulu
Ön koşul yoktur
Kaynaklar
Practical and Theoretical Geoarchaeology" (Paul Goldberg & Richard Macphail)
Notlar
Scientific Provenance Studies in Archaeology" (K. Wilson & A.M. Pollard, 2023-2024
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Antik malzemelerin köken analizine yönelik temel kavramları açıklar. |
| ÖÇ02 | Jeolojik ve arkeolojik verileri birlikte yorumlar. |
| ÖÇ03 | Petrografik ve jeokimyasal analiz yöntemlerini açıklar. |
| ÖÇ04 | Bilimsel veri üzerinden kaynak–malzeme ilişkisi kurar. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Arkeoloji alanında lisans eğitiminde edindiği bilgileri uzmanlık düzeyinde geliştirir. | |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanı ile ilgili güncel bilgilere sahip olur. | |
| PÖÇ03 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Arkeoloji ile ilgili temel kavramları açıklar. | |
| PÖÇ04 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Arkeoloji alanında disiplinlerarası araştırma ve inceleme yapar. | 5 |
| PÖÇ05 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Arkeoloji alanında edindiği uygulamalı yöntem ve teknikleri kullanır. | 3 |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanında edindiği bilgileri etik kurallar çerçevesinde ele alır. | |
| PÖÇ07 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Çukurova bölgesi kültürlerini tanır. | |
| PÖÇ08 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Çukurova ile çevre kültür bölgeleri arasındaki ilişkileri tanımlar. | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Çukurova bölgesinin kültürel gelişimini açıklar. | |
| PÖÇ10 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Arkeoloji alanıyla ilgili verileri toplar. | 1 |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarını tanımlar. | |
| PÖÇ12 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Alanıyla ilgili edindiği bilgileri eleştirel düzeyde yorumlar. | |
| PÖÇ13 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Araştırma problemlerine uygun çözüm önerileri geliştirir. | 4 |
| PÖÇ14 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Alanıyla ilgili edindiği bilgi ve tecrübelerini arazi ve laboratuvar çalışmalarında uzman düzeyinde kullanır. | 2 |
| PÖÇ15 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Arkeoloji alanıyla ilgili ulusal ve uluslararası düzeyde çalışma ve projeler yürütür. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Provenans Çalışmalarına Giriş ve Temel Kavramlar | İlk hafta hazırlığa gerek yok | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 2 | Jeoloji–Arkeoloji İlişkisi | İlgili konuya çalışır | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 3 | Hammadde Kaynakları ve Jeolojik Ortamlar | İlgili konuya çalışır | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım |
| 4 | Kayaçlar türleri | haftanın konusu ile araştırması yapar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 5 | Laboratuvarda El örneklerinin gösterimi | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 6 | Petrografik Analiz Yöntemleri | Mikroskopta uygulama | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 7 | Mikroskop uygulama | Uygulama | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 8 | Ara Sınavlar | Araştırma | Ölçme Yöntemleri: Ödev, Sözlü Sınav |
| 9 | Örnekleme Stratejileri ve Hazırlık Yöntemleri | İlgili konuya çalışır | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 10 | Minerallerin Mikroskopta tayini | mikroskopta uygulama yapa | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 11 | Taş ve Yapı Malzemeleri Provenansı | Konu ile ilgili kaynak araştırması yapar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 12 | Jeokimyasal Analizler (XRF, ICP-MS) | İlgili konuya çalışır | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 13 | İzotop Jeokimyası (Pb, Sr, Nd) | İlgili konuya çalışır | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 14 | Veri Analizi ve Provenans Modelleme | İlgili konuya çalışır | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Tartışma |
| 15 | Arkeometrik Vaka Çalışmaları | Örnek uygulama | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Araştırma | Ölçme Yöntemleri: Ödev, Sözlü Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Araştırma | Ölçme Yöntemleri: Ödev, Sözlü Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 15 | 3 | 45 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 4 | 56 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 15 | 15 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 15 | 15 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 16 | 16 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 147 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 5,88 | ||
| AKTS | 6 AKTS | ||