TÜRKÇE
ENGLISH
Genel Bilgi
| Birim | FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ |
| MADEN MÜHENDİSLİĞİ (DR) | |
| Kod | MD619 |
| Ad | Kaya Kütlelerinde Dinamik Davranış ve Patlatma Kaynaklı Hasar Mekaniği |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Bahar |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 6 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Doktora Dersi |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Doç. Dr. Esma KAHRAMAN |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Kaya Kütlelerinde Dinamik Davranış ve Patlatma Kaynaklı Hasar Mekaniği dersinin amacı, kaya kütlelerinin dinamik yükler altındaki davranışını ileri düzeyde analiz edebilen, özellikle patlatma (blasting) etkilerinin kaya ortamında oluşturduğu gerilme dalgaları, kırılma mekanizmaları ve hasar gelişimini bilimsel temelde değerlendirebilen araştırmacılar yetiştirmektir.
Dersin İçeriği
Kaya kütlelerinin dinamik özellikleri, Gerilme dalgaları ve yayılım mekanizmaları, Patlatma kaynaklı hasar oluşumu ve kırılma mekanikleri Titreşim, çatlak gelişimi ve enerji dağılımı, Sayısal modelleme ve simülasyon teknikleri, Saha ölçümleri ve veri analizi, Hasarın kontrolü ve optimize edilmiş patlatma tasarımı.
Dersin Ön Koşulu
Yok
Kaynaklar
Li, J., & Gu, D. S. (1994). Rock dynamics. Jaeger, C. (1979). Rock mechanics and engineering. Cambridge University Press. AyalaCarcedo, F. (2017). Drilling and blasting of rocks. Routledge. Roy, P. P. (2005). Rock blasting: effects and operations. CRC Press.
Notlar
İlgili Web Siteleri
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Kaya kütlelerinin dinamik yükler altındaki davranışını ve gerilme dalgalarının yayılım prensiplerini ileri düzeyde açıklar. |
| ÖÇ02 | Patlatma mühendisliğinin temel ilkelerini, patlatma kaynaklı enerji aktarım mekanizmalarını ve kırılma süreçlerini tanımlar. |
| ÖÇ03 | Kaya kütlelerinde hasar mekaniği, kırılma teorisi ve dinamik deformasyon süreçlerini bilimsel temelde açıklar. |
| ÖÇ04 | Patlatma kaynaklı gerilme, titreşim ve hasar zonlarını analitik ve sayısal yöntemlerle analiz eder. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Yüksek lisans yeterliklerine dayalı olarak, maden mühendisliği alanında bilgilerini uzmanlık düzeyinde geliştirir. | 4 |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Maden mühendisliği alanı ile ilgili disiplinler arası etkileşimi kavrar. | 5 |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Bir alanda elde ettiği yeni bilgilerle uzmanlık için gerekli yöntem ve becerilerde üst düzeyde yeterliğe sahip olur. | |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Maden mühendisliği alanında edindiği uzmanlık düzeyindeki kuramsal ve uygulamalı bilgilerle, bilime yenilik getirecek özgün tasarımlar ortaya çıkarır. | 5 |
| PÖÇ05 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Maden mühendisliği alanında edindiği uzmanlık düzeyindeki uygulamalı bilgileri AR-GE çalışmalarında kullanır. | |
| PÖÇ06 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Uzmanlık alanında AR-GE çalışmalarıyla yeni sistemler tasarlayabilir. | |
| PÖÇ07 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Maden mühendisliği alanındaki yeni bilgilere sistematik olarak yaklaşabilir. | |
| PÖÇ08 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Maden mühendisliği alanı ile ilgili bir yöntemi farklı bir alana uygulayacak özgün bir yöntem geliştirebilir. | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Maden mühendisliği alanı ile ilgili konularda bilgisayar yazılımları kullanabilir. | |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Maden mühendisliği uzmanlık alanlarında özümsedikleri bilgiyi ve problem çözme yeteneklerini, disiplinler arası çalışmalarda uygulayabilir. | |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Akademik çalışmalarının çıktılarını saygın akademik ortamlarda yayınlayarak bilim ve teknoloji literatürüne katkıda bulunur. | |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Maden mühendisliği alanında sorun çözme yeteneği kazanır. | 5 |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Stratejik karar verme süreçlerini kullanarak toplumsal, bilimsel ve ahlaki konularda çözüm üretebilir. | |
| PÖÇ14 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Uzman bir topluluk içinde özgün görüşlerini savunmada yetkinliğini gösteren etkili bir iletişim kurabilir. | |
| PÖÇ15 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | En az bir yabancı dilde yazılı, sözlü veya görsel iletişim kurarak bilimsel tartışmalara katkı koyabilir. | |
| PÖÇ16 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Maden mühendisliği alanı ile ilgili konularda bilgisayar yazılımları geliştirebilir. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Giriş ve Temel Kavramlar | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 2 | Kaya Kütlelerinin Fiziksel ve Mekanik Özellikleri | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 3 | Kaya Kütle Sınıflamaları | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 4 | Dalga Mekaniği Temelleri ve Kaya Ortamında Dalga Yayılımı | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 5 | Dinamik Yükler Altında Kaya Davranışı | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 6 | Patlayıcı Maddelerin Temelleri | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 7 | Patlatma Mekaniği | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 8 | Ara Sınavlar | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Ölçme Yöntemleri: Ödev, Yazılı Sınav |
| 9 | Patlatma Tasarımı | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 10 | Titreşim ve Sismik Etkiler | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım |
| 11 | Patlatma Kaynaklı Hasar Mekanizmaları | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım |
| 12 | Hasar Analiz Yöntemleri | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 13 | Çevresel Etkiler ve Kontrol | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 14 | Saha Uygulamaları ve Vaka Analizleri | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 15 | Güncel Araştırmalar ve Teknolojiler | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ders notları ve kaynaklarda belirtilen referanslar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 15 | 4 | 60 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 15 | 3 | 45 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 10 | 10 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 12 | 12 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 16 | 16 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 143 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 5,72 | ||
| AKTS | 6 AKTS | ||