Genel Bilgi
| Birim | FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ |
| ENDÜSTRİ MÜHENDİSLİĞİ (YL) | |
| Kod | EM568 |
| Ad | Ergonomide Güncel Yaklaşımlar |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 6 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Dr. Öğr. Üyesi Müfide NARLI |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı, öğrencilerin ergonomi alanındaki güncel kuramsal ve uygulamalı yaklaşımları analiz edebilmesini, ergonomik problemleri bilimsel yöntemlerle değerlendirebilmesini ve insan odaklı, güvenli, verimli ve sürdürülebilir sistem tasarımları geliştirebilmesini sağlamaktır.
Dersin İçeriği
İnsan–iş–çevre etkileşiminin lisansüstü düzeyde incelenmesi; fiziksel, bilişsel ve örgütsel ergonomide güncel yaklaşımlar; iş yükü, insan performansı, kullanıcı deneyimi, insan merkezli tasarım, yaşlanan iş gücü, sürdürülebilir ergonomi ve ergonomik risk değerlendirme yöntemleri.
Dersin Ön Koşulu
Ön koşul yoktur. Ergonomi, iş etüdü, insan faktörleri, iş sağlığı ve güvenliği veya mühendislik tasarımı konularında temel bilgiye sahip olunması önerilir.
Kaynaklar
Ergonomide güncel araştırma makaleleri, ders sunumları ve seçilmiş kitap bölümleri. Önerilen kaynaklar: Ergonomi – Fatih C. Baballık; Introduction to Human Factors and Ergonomics – Wickens, Lee, Liu & Gordon Becker.
Notlar
Güncel akademik makaleler, vaka analizleri, ergonomik risk değerlendirme raporları, ulusal ve uluslararası ergonomi standartları, sektör uygulamaları ve öğrenci araştırma sunumları.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Ergonomi ve insan faktörleri alanındaki güncel kuramsal yaklaşımları açıklar ve lisans düzeyindeki temel ergonomi bilgileriyle ilişkilendirir |
| ÖÇ02 | Fiziksel, bilişsel ve örgütsel ergonomi alanlarındaki güncel araştırmaları analiz eder ve uygulama alanları açısından değerlendirir. |
| ÖÇ03 | İnsan–iş–çevre etkileşimini sistem yaklaşımıyla inceler; insan performansı, iş yükü, yorgunluk ve hata oluşumu açısından yorumlar. |
| ÖÇ04 | Güncel ergonomik risk değerlendirme yöntemlerini seçer, uygular ve elde edilen bulguları bilimsel olarak yorumlar. |
| ÖÇ05 | Dijitalleşme, Endüstri 4.0, akıllı üretim sistemleri ve yapay zekâ destekli teknolojilerin ergonomi üzerindeki etkilerini değerlendirir. |
| ÖÇ06 | Kullanıcı deneyimi, insan merkezli tasarım ve katılımcı ergonomi yaklaşımlarını iş sistemi tasarımında kullanır. |
| ÖÇ07 | İş sağlığı güvenliği bağlamında ve sürdürülebilirlik, kapsamında ergonomik tasarımların iyileştirilme önerileri geliştirir. |
| ÖÇ08 | Ergonomi alanındaki güncel akademik yayınları eleştirel olarak inceler, araştırma problemi tanımlar ve bilimsel sunum/rapor hazırlar. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Endüstri Mühendisliği alanında bilimsel araştırma yapar, alanla ilgili bilgiye genişlemesine ve derinlemesine ulaşır, bu bilgiyi değerlendirir, yorumlayıp uygular. | |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Endüstri Mühendisliğindeki güncel teknik ve yöntemler ve bunların sınırları için detaylı bilgi sahibi olmak | |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Endüstri Mühendisliği alanındaki güncel değişiklikleri ve uygulamaları takip eder ve gerektiğinde bu yenilikleri inceler ve öğrenir. | |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gereksinim duyulan bilgi ve verileri tanımlama, bunlara ulaşma ve kullanma | 4 |
| PÖÇ05 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Yeni ve/veya özgün fikir ve yöntemler geliştirebilme/önerebilme, sistem, parça veya süreç tasarımları için yeni çözümler önerebilme yeteneğine sahip olma | 3 |
| PÖÇ06 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Endüstri Mühendisliği problemlerini tasarlayabilme, problemlerin çözümü için yeni yöntemler geliştirebilme ve uygulayabilme | |
| PÖÇ07 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Analitik modelleme ve deneysel araştırma kurma ve uygulama becerisi ve bu süreçte ortaya çıkan karmaşık konuları analiz etme/çözme | |
| PÖÇ08 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Çok disiplinli takımlarda çalışma, liderlik rolü ve sorumluluk alma ve karmaşık problemlere çözümler geliştirme | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Sınırlı kaynakları kullanarak bilgiyi bilimsel metotlarla tamamlayabilme ve uygulayabilme becerisi ve kendi alanındaki bilgilerle çeşitli disiplinlerden gelen bilgileri bütünleştirebilme | 4 |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Sözlü ve yazılı iletişim için en az Avrupa Dil Portföyü B2 Düzeyi'nde yabancı dil kullanabilme | 4 |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Araştırma bulgularını ulusal ve uluslararası ortamlarda sözlü veya yazılı olarak sistematik ve açık bir şekilde sunabilme | |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Mühendislik uygulamalarının sosyal ve çevresel boyutlarını anlama | |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Verilerin toplanması, yorumlanması ve duyurulması süreçlerinde ve mesleki etkinliklerde toplumsal, bilimsel ve etik değerleri göz önünde bulundurma | 5 |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Ergonomide Güncel Yaklaşımlara Giriş: Kapsam, tarihsel gelişim ve lisansüstü düzeyde ergonomi araştırmaları | Ders izlencesinin incelenmesi; temel ergonomi bilgilerinin gözden geçirilmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 2 | İnsan–İş–Çevre Etkileşiminde Sistem Yaklaşımı | Ders sunumları ve önerilen kaynaklar | Yöntem Seçilmemiş |
| 3 | Fiziksel Ergonomide Güncel Yaklaşımlar: Kas-iskelet sistemi, duruş, hareket ve iş yükü | Güncel makale okuma ve ders notları | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 4 | Cognitive Ergonomics: Perception, Attention, Mental Workload, Decision-Making, and Human Error | Seçilen makalelerin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 5 | Örgütsel Ergonomi: İş tasarımı, psikososyal riskler, güvenlik kültürü ve çalışan refahı | Ders notları ve vaka örnekleri | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 6 | Antropometri ve Tasarımda Güncel Uygulamalar: Kapsayıcı tasarım, erişilebilirlik ve kullanıcı çeşitliliği | Antropometrik veri kaynaklarının incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 7 | Dijital Ergonomi, Endüstri 4.0, Yapay Zekâ ve Akıllı Üretim Sistemleri | Güncel teknoloji ve ergonomi makalelerinin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 8 | Ara Sınavlar | Klasik Sınav | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 9 | Ergonomik Risk Değerlendirme Yöntemlerinde Güncel Yaklaşımlar | Risk değerlendirme yöntemleriyle ilgili kaynakların incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 10 | İş İstasyonu ve Görev Tasarımında İleri Ergonomik Yaklaşımlar | Ders sunumları ve örnek iş istasyonu analizleri | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 11 | Kullanıcı Deneyimi, İnsan Merkezli Tasarım ve Katılımcı Ergonomi | Kullanıcı deneyimi ve insan merkezli tasarım kaynaklarının incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 12 | Yaşlanan İş Gücü, Engellilik, Kapsayıcı Ergonomi ve Çalışma Yaşamında Uyum | Güncel makale ve vaka analizlerinin okunması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 13 | Sürdürülebilir Ergonomi ve Sosyo-Teknik Sistemler | Sürdürülebilirlik ve ergonomi ilişkisine yönelik kaynakların incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 14 | Ergonomi Standartları, Etik, İş Sağlığı ve Güvenliği Bağlamında Güncel Uygulamalar | Ulusal/uluslararası standartlar ve mevzuatın incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Tartışma |
| 15 | Öğrenci Araştırma Sunumları ve Güncel Ergonomi Uygulamalarının Değerlendirilmesi | Araştırma raporu ve sunum hazırlığı | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Anlatım |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavı / Proje Değerlendirmesi | Öğrenilen bilgilerin bütünleştirilmesi | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Klasik Sınav | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 5 | 70 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 15 | 15 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 30 | 30 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 157 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 6,28 | ||
| AKTS | 6 AKTS | ||