Genel Bilgi
| Birim | MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ |
| GIDA MÜHENDİSLİĞİ PR. | |
| Kod | IG318 |
| Ad | Functional Foods |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 6. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 3 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Etiket | S Seçmeli |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Arş.Gör. Dr. GAMZE GÜÇLÜ |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı, öğrencilerin fonksiyonel gıdalar ve nutrasötikler hakkında temel bilgi edinmelerini, başlıca biyoaktif bileşiklerin insan sağlığı üzerindeki etkilerini anlamalarını ve fonksiyonel gıda ürünlerini bilimsel kanıtlara dayanarak değerlendirmelerini sağlamaktır.
Dersin İçeriği
Bu ders, fonksiyonel gıdalar ve nutrasötiklere kapsamlı bir giriş sunarak, biyolojik olarak aktif gıda bileşenleri ve bunların sağlık geliştirme ve hastalık önlemedeki rollerini inceler. Konular arasında fonksiyonel gıdaların tanımı, sınıflandırılması ve düzenlenmesi; diyet lifi, probiyotikler, prebiyotikler, polifenoller, karotenoidler, fitosteroller ve omega-3 yağ asitleri gibi başlıca biyoaktif bileşikler; bunların insan vücudundaki etki mekanizmaları; gıda matrisinin biyoyararlanım üzerindeki etkileri; fonksiyonel gıda geliştirme alanındaki yeni teknolojiler ve küresel perspektiflerle mevcut düzenleyici çerçeveler yer almaktadır.
Dersin Ön Koşulu
yok
Kaynaklar
Wildman, R.E.C. & Bruno, R.S. (Eds.) (2019). Handbook of Nutraceuticals and Functional Foods (3rd ed.). CRC Press. Cencic, A. & Chingwaru, W. (2010). The Role of Functional Foods, Nutraceuticals, and Food Supplements in Intestinal Health. Nutrients, 2(6), 611–625.
Notlar
ders notları ve slaytlar
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Fonksiyonel gıdaları ve besin takviyelerini tanımlar ve sınıflandırır. |
| ÖÇ02 | Fonksiyonel gıdalarda bulunan başlıca biyoaktif bileşikleri sınıflarını tanır. |
| ÖÇ03 | Gıda işleme, depolama ve gıda matrisinin biyoaktif bileşiklerin biyoyararlanımı ve stabilitesi üzerindeki etkilerini değerlendirir. |
| ÖÇ04 | Fonksiyonel gıda ürünleriyle ilgili bilimsel kanıtları ve sağlık iddialarını eleştirel bir şekilde değerlendirir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Matematik, fen bilimleri ve Gıda Mühendisliğine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alanlardaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, karmaşık Mühendislik problemlerinin çözümünde kullanabilme becerisi. | |
| PÖÇ01 | - | ||
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği ve teknolojisi alanlarındaki karmaşık mühendislik problemlerini tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi; bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi. | |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliğinde karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında, belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlama becerisi; bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi. | |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern teknik ve araçları seçme ve kullanma becerisi; bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi. | |
| PÖÇ05 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, sonuçları analiz etme ve yorumlama becerisi. | |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Disiplin içi (Gıda Mühendisliği) ve çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışabilme becerisi; bireysel çalışma becerisi. | |
| PÖÇ07 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Sözlü ve yazılı etkin iletişim kurma becerisi; en az bir yabancı dil bilgisi; Gıda Mühendisliği alanında etkin rapor yazma ve yazılı raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılır talimat verme ve alma becerisi. | 4 |
| PÖÇ08 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği konusunda farkındalık; Gıda Mühendisliği alanında bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerisi. | |
| PÖÇ09 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Etik ilkelerine uygun davranma, Gıda Mühendisliği alanında mesleki ve etik sorumluluk ve mühendislik uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgi. | |
| PÖÇ10 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği alanında proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi. | |
| PÖÇ11 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın Gıda Mühendisliği alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi; Gıda Mühendisliği çözümlerinin hukuksal sonuçları konusunda farkındalık. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Fonksiyonel Gıdalar ve Besin Takviyelerine Giriş: Tanımlar ve Tarihçe | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 2 | Fonksiyonel Gıdaların Sınıflandırılması: Geleneksel Gıdalar, Modifiye Gıdalar, Tasarım Gıdalar ve Takviyeler | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 3 | Düzenleyici Çerçeveler, Sağlık Beyanları ve Etiketleme | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 4 | Diyet Lifi ve Prebiyotikler | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 5 | Probiyotikler ve Fermente Fonksiyonel Gıdalar | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 6 | Polifenoller ve Flavonoidler | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım, Tartışma |
| 7 | Karotenoidler, Fitosteroller ve Glukosinolatlar | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 8 | Ara Sınavlar | ders notları ve slaytlar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 9 | Omega-3 ve Omega-6 Yağ Asitleri | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 10 | Fonksiyonel Bileşenler Olarak Vitaminler, Mineraller ve İz Elementler | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 11 | Besin Matrisi Etkileri ve Biyoyararlanım | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 12 | Belirli Sağlık Sorunları İçin Fonksiyonel Gıdalar | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 13 | Yeni Fonksiyonel Bileşenler | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 14 | Öğrenci Sunumları I: Fonksiyonel Bir Gıda Ürününün Kritik Değerlendirmesi | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Bireysel Çalışma |
| 15 | Öğrenci Sunumları II: Fonksiyonel Bir Gıda Ürününün Kritik Değerlendirmesi | ders notları ve slaytlar | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Bireysel Çalışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | ders notları ve slaytlar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | ders notları ve slaytlar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 2 | 2 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 2 | 12 | 24 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 82 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 3,28 | ||
| AKTS | 3 AKTS | ||