Genel Bilgi
| Birim | MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ |
| GIDA MÜHENDİSLİĞİ PR. | |
| Kod | GM431 |
| Ad | Süt İşleme Teknolojisi |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 7. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-2 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 4 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Lisans Dersi |
| Tür | Uygulamalı Ders |
| Etiket | S Seçmeli |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Prof. Dr. NURAY GÜZELER |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Prof. Dr. NURAY GÜZELER
(Güz)
(A Grubu)
(Sor. Öğr. Ele.)
|
Dersin Amacı / Hedefi
Sütün fizikokimyasal ve mikrobiyolojik özelliklerini öğretmek, Süt ve süt ürünlerinin işlenme prensiplerini kavratmak, Endüstriyel süt işleme teknolojilerini ve ekipmanlarını tanıtmak, Gıda güvenliği, kalite kontrol ve mevzuat konularında farkındalık kazandırmak, Öğrencilerin süt endüstrisinde karşılaşabilecekleri problemleri analiz edebilme ve çözüm geliştirme becerilerini geliştirmek
Dersin İçeriği
Sütün bileşimi ve özellikleri, Süt üretimi ve hijyenik sağım koşulları, Süt toplama, taşıma ve depolama, Sütte kalite kriterleri ve analiz yöntemleri, Isıl işlemler (pastörizasyon, sterilizasyon, UHT), Homojenizasyon ve membran teknolojileri, İçme sütü üretimi, Fermente süt ürünleri (yoğurt, kefir vb.), Peynir teknolojisi, Tereyağı ve krema üretimi, Süt tozu ve konsantre süt üretimi, Süt endüstrisinde kullanılan ekipmanlar, Süt ve süt ürünlerinde kalite kontrol, Gıda güvenliği ve mevzuat, Atık yönetimi ve sürdürülebilirlik
Dersin Ön Koşulu
Ders için ön koşul bulunmamaktadır
Kaynaklar
Üçüncü, M. Süt ve Mamülleri Teknolojisi. 2010. Sidas Yayıncılık., Metin M. Süt Teknolojisi Sütün Bileşimi ve İşlenmesi. 2010. Ege Üniversitesi Yayınları., Kırdar, S.S. Süt ve Ürünlerinde Laboratuvar Uygulamaları Analiz Yöntemleri. 2019. Sidas Yayıncılık.
Notlar
Sienkiewicz, T. ve Yetişemiyen A. Temel Süt Ürünleri Üretiminde Anahtar Bilgiler. 2009. Sim Matbaacılık.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Sütün bileşimini ve temel özelliklerini açıklar |
| ÖÇ02 | Süt işleme teknolojilerinin temel prensiplerini kavrar |
| ÖÇ03 | Isıl işlemlerin süt üzerindeki etkilerini değerlendirir |
| ÖÇ04 | Farklı süt ürünlerinin üretim aşamalarını açıklar |
| ÖÇ05 | Süt işleme ekipmanlarını ve çalışma prensiplerini tanımlar |
| ÖÇ06 | Kalite kontrol yöntemlerini uygular ve yorumlar |
| ÖÇ07 | Süt endüstrisinde hijyen ve sanitasyon gerekliliklerini açıklar |
| ÖÇ08 | Gıda güvenliği ve yasal düzenlemeleri yorumlar |
| ÖÇ09 | Üretim süreçlerinde karşılaşılan problemleri analiz eder |
| ÖÇ10 | Sürdürülebilir süt işleme yaklaşımlarını değerlendirir |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Matematik, fen bilimleri ve Gıda Mühendisliğine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alanlardaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, karmaşık Mühendislik problemlerinin çözümünde kullanabilme becerisi. | 3 |
| PÖÇ01 | - | ||
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği ve teknolojisi alanlarındaki karmaşık mühendislik problemlerini tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi; bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi. | |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliğinde karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında, belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlama becerisi; bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi. | |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern teknik ve araçları seçme ve kullanma becerisi; bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi. | 2 |
| PÖÇ05 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, sonuçları analiz etme ve yorumlama becerisi. | 3 |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Disiplin içi (Gıda Mühendisliği) ve çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışabilme becerisi; bireysel çalışma becerisi. | |
| PÖÇ07 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Sözlü ve yazılı etkin iletişim kurma becerisi; en az bir yabancı dil bilgisi; Gıda Mühendisliği alanında etkin rapor yazma ve yazılı raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılır talimat verme ve alma becerisi. | |
| PÖÇ08 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği konusunda farkındalık; Gıda Mühendisliği alanında bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerisi. | |
| PÖÇ09 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Etik ilkelerine uygun davranma, Gıda Mühendisliği alanında mesleki ve etik sorumluluk ve mühendislik uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgi. | |
| PÖÇ10 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği alanında proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi. | |
| PÖÇ11 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Gıda Mühendisliği uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın Gıda Mühendisliği alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi; Gıda Mühendisliği çözümlerinin hukuksal sonuçları konusunda farkındalık. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Derse giriş, süt sektörünün önemi, Sütün tanımı ve genel özellikleri | Süt sektörünün önemi hakkında genel bilgi araştırılması, Dünya ve Türkiye’de süt üretim verilerinin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 2 | Sütün kimyasal bileşimi (su, protein, yağ, laktoz, mineraller) | Sütün temel bileşenlerinin araştırılması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Tartışma |
| 3 | Sütün fizikokimyasal ve mikrobiyolojik özellikleri | Sütün fiziksel özelliklerinin incelenmesi, Sütte bulunan mikroorganizmaların araştırılması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Deney / Laboratuvar |
| 4 | Süt üretimi ve hijyenik sağım, Çiftlikten fabrikaya süt akışı | Süt üretim aşamalarının araştırılması, Hijyenik sağım uygulamalarının incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Deney / Laboratuvar |
| 5 | Süt toplama, taşıma ve depolama, Soğuk zincir | Sütte soğuk zincir kavramının araştırılması, Taşıma ve depolamada kaliteyi etkileyen faktörlerin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 6 | Sütte kalite kriterleri ve analiz yöntemleri | Süt kalite parametrelerinin araştırılması , Temel analiz yöntemlerinin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Tartışma |
| 7 | Isıl işlemler: pastörizasyon ve sterilizasyon | Pastörizasyon ve sterilizasyon kavramlarının araştırılması, Isıl işlemlerin mikroorganizmalar üzerindeki etkilerinin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Deney / Laboratuvar |
| 8 | Ara Sınav | Genel tekrar yapılması | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 9 | UHT işlemi ve aseptik paketleme, Homojenizasyon | UHT işleminin araştırılması, Homojenizasyonun süt yapısına etkisinin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Deney / Laboratuvar |
| 10 | İçme sütü üretimi ve proses akışları | İçme sütü üretim akış şemasının incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Deney / Laboratuvar |
| 11 | Fermente süt ürünleri (yoğurt, kefir) | Yoğurt ve kefir üretim süreçlerinin araştırılması, Fermentasyon sürecinin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Deney / Laboratuvar |
| 12 | Peynir teknolojisi | Peynir üretim basamaklarının araştırılması, Farklı peynir türlerinin karşılaştırılması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Deney / Laboratuvar |
| 13 | Tereyağı ve krema üretimi | Krema ayrıştırma sürecinin incelenmesi, Tereyağı üretim prensiplerinin araştırılması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 14 | Süt tozu ve konsantre süt üretimi | Kurutma teknolojilerinin araştırılması, Konsantre süt üretiminin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Deney / Laboratuvar |
| 15 | Süt endüstrisinde ekipmanlar CIP sistemleri | Süt endüstrisinde kullanılan ekipmanların araştırılması, CIP (Cleaning-in-Place) sistemlerinin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Deney / Laboratuvar |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Genel tekrar yapılması | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Genel tekrar yapılması | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 4 | 56 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 3 | 3 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 8 | 8 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 16 | 16 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 111 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 4,44 | ||
| AKTS | 4 AKTS | ||