Genel Bilgi
| Birim | SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ |
| FELSEFE VE DİN BİLİMLERİ (DR) | |
| Kod | FDB841 |
| Ad | Dijitalleşme ve Din Eğitimi I |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 6 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Doç. Dr. Aslıhan ATİK |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Dijital dönüşümün din eğitimi üzerindeki yapısal ve metodolojik etkilerini kuramsal bir derinlikle ele almayı amaçlamaktadır.
Dersin İçeriği
Dijitalleşme ve din eğitimi ilişkisi, dijital çağda din eğitiminin kuramsal temelleri, yapay zekâ ve pedagojik partnerlik, din eğitiminde teknoloji ve materyal tasarımı, dijital platformlar ve dini içerik analizi, sanal dünyada dini semboller ve mekânlar, dijitalleşme bağlamında çocuklarda dini gelişim ve tasavvurlar, siber etik ve din eğitimi.
Dersin Ön Koşulu
Her hangi bir önkoşul gerekmiyor.
Kaynaklar
Önerilen Kaynak ve Okumalar 1. Ders Notu ve Temel Kitaplar • Atik, A. (2024). "Teknolojinin Din Eğitimi ile Bütünleştirilmesinin İmkânı". R. Demir ve H. Sarı (Ed.), Dijital Dönüşüm ve Din içinde (s. 219-248). İstanbul: Kitap Dünyası Yayınları. • Atik, A. (2021). "Din Öğretiminde Teknoloji ve Materyal Kullanımının Planlanması". T. Yörük ve R. Demir (Ed.), Din Öğretiminde Teknoloji ve Materyal Geliştirme içinde (s. 153-176). Ankara: Nobel Yayınları. • Atik, A. (2022). Müslüman Çocuklarının Allah Anlayışlarının Gelişimi ve Eğitimi. Niğde: Asitan Yayınları. • Campbell, H. A. (2012). Digital Religion: Understanding Religious Practice in New Media Worlds. London: Routledge. • Campbell, H. A. ve Garner, S. (2016). Networked Theology: Negotiating Faith in Digital Culture. Grand Rapids: Baker Academic. • Palfrey, J. ve Gasser, U. (2013). Born Digital: How Children Grow Up in a Digital Age. Basic Books. • Köylü, M. (2018). Din Eğitimi: Temeller, İlkeler ve Yöntemler. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık. • Ayten, A. (Ed.) (2022). Din Bilimlerinde Nicel Yöntem: Teorik Temel, Analiz, Yorumlama ve Raporlama. İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları.
Notlar
Diğer Kaynaklar (Makale, Rapor ve Güncel Çalışmalar) • Atik, A. (2025). "Din Eğitiminde Yapay Zekâ Destekli Godly Play Yaklaşımı: Hz. Yusuf Örneği". Manas Journal of Social Research, 14(3). • Atik, A. ve Yalaza, A. (2025). "Din Eğitimi Bağlamında 14-18 Yaş Öğrencilerinin Dini İçerik Üreten Youtuberlarla İlgili Görüşleri". Theological Academy, (21). • Atik, A. (2024). "Bir Öğretim Materyali Olarak Dini İçerikli Çocuk Kitapları". M. Başkonak ve Ş. Göküş (Ed.), Din Eğitiminde Çocuk içinde (s. 273-292). İstanbul: Kitap Dünyası Yayınları. • Atik, A. (2016). "Ernest Harms ve Ronald Goldman’ın Dini Gelişim Kuramları Bağlamında Dini İçerikli Çocuk Kitapları". Bilimname, (30), 493-514. • Prensky, M. (2001). "Digital Natives, Digital Immigrants Part 1". On the Horizon, 9(5), 1-6. • Hjarvard, S. (2008). "The Mediatization of Religion: A Theory of the Media as Agents of Religious Change". Northern Lights: Film & Media Studies Yearbook, 6(1), 9-26. • Selwyn, N. (2019). Should Robots Replace Teachers? AI and the Future of Education. Polity Press. • Luckin, R. (2018). Machine Learning and Human Intelligence: The Future of Education in the 21st Century. UCL IOE Press.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Dijital dönüşümün din eğitimi yöntemleri üzerindeki teorik etkilerini ve sınırlılıklarını kavrar. |
| ÖÇ02 | Temel Kavramları Tanımlama: Dijitalleşme, dijital din ve dijital pedagoji kavramlarını din eğitimi bağlamında açıklar. |
| ÖÇ03 | Din eğitiminde yapay zeka destekli öğretim modellerini ve "pedagojik partner" rolünü örneklerle açıklar. |
| ÖÇ04 | Din öğretiminde kullanılan dijital materyalleri, çocuk edebiyatı ve teolojik uygunluk kriterlerine göre tanır. |
| ÖÇ05 | Dijital platformlardaki dini içeriklerin ve fenomenlerin, gençlerin dini gelişim süreçleri üzerindeki rolünü tartışır. |
| ÖÇ06 | Godly Play gibi anlatı temelli yöntemlerin dijital ortama uyarlanma aşamalarını açıklar. |
| ÖÇ07 | Sanal ortamlarda dini kimlik inşası ve dijital dünyada karşılaşılan etik problemleri din eğitimi açısından analiz eder. |
| ÖÇ08 | Dijitalleşme ve din eğitimi alanındaki güncel çalışmaları metodolojik açıdan değerlendirir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanının temel kavramlarını kullanma becerisini spesifik bir alanda derinleştirir. | 4 |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanı ile ilgili ulusal ve uluslararası düzeyde alanyazını inceleyerek değerlendirir. | 5 |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanyazın araştırması yapar. | 5 |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanındaki çalışmalarda yararlanılan ekipmanları kullanır. | |
| PÖÇ05 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | İncelediği alanyazına dayalı olarak araştırma önerileri geliştirir. | |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanıyla ilgili yeni ve karmaşık fikirlerin analiz, sentez ve değerlendirmesini yapar. | 5 |
| PÖÇ07 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanında özgün araştırmalar yapar. | 5 |
| PÖÇ08 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Geliştirdiği önerilerden bir konu belirler ve bu konu hakkında rapor hazırlar. | 1 |
| PÖÇ09 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Hazırladığı araştırma raporunu tartışır ve sunar. | 1 |
| PÖÇ10 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Ulusal ve uluslararası projelerde bireysel ve ekiple çalışma becerilerini kullanma | |
| PÖÇ11 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Doktora yeterlik sınavı hazırlık çalışması süresince elde edilen kaynaklardan sonuçlar çıkarır. | |
| PÖÇ12 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanı ile ilgili edinilen bilgileri yazılı ve sözlü olarak yorumlar. | |
| PÖÇ13 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanla ilgili uluslararası alanyazını izleyecek düzeyde bir yabancı dili etkili kullanır. | |
| PÖÇ14 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alnının temel kaynaklarını bilimsel çalışmalarda kullanacak düzeyde tanır. | 1 |
| PÖÇ15 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Çalışmalarını bağımsız ve bir ekibin üyesi olarak yürütür. | 1 |
| PÖÇ16 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Etik kurallara uyar. | 3 |
| PÖÇ17 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Yazılı ve sözlü iletişimde alanıyla ilgili uluslar arası literatürü izleyebilme ve iletişim kurabilme açısından yabancı dil bilgisine sahip olur. | 1 |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Dersin Tanıtımı: Dijitalleşme ve Din Eğitimi İlişkisine Giriş | Derse kaynakları inceleyerek gelir. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 2 | Temel Kavramlar: Dijital Din, Dijital Pedagoji ve Siber Teoloji | Derse kaynakları inceleyerek gelir. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 3 | Din Eğitiminde Dijital Dönüşümün Kuramsal Temelleri | Bir önceki haftanın tekrarını yapar. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım, Tartışma |
| 4 | Dijital Çağda Din ve Değerler Eğitiminin Planlanması | Bir önceki haftanın tekrarını yapar. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Beyin Fırtınası |
| 5 | Din Öğretiminde Teknoloji ve Materyal Kullanımı: Stratejik Yaklaşımlar | Bir önceki haftanın tekrarını yapar. | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama, Örnek Olay, Tartışma |
| 6 | Din Eğitiminde Yapay Zeka (AI) Entegrasyonu: Pedagojik İmkanlar ve Sınırlar | Bir önceki haftanın tekrarını yapar. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 7 | Bir Öğretim Materyali Olarak Dijital Çocuk Edebiyatı ve Dini İçerikli Kitaplar | Dini içerikli çocuk kitaplarını araştırır. | Öğretim Yöntemleri: Bireysel Çalışma |
| 8 | Ara Sınavlar | Ölçme Yöntemleri: Proje / Tasarım, Ödev |
|
| 9 | Yapay Zekâ Destekli Anlatı Yöntemleri: Dijital Godly Play Uygulaması (Hz. Yusuf Örneği) | Konu ile ilgili araştırma yaparak gelir. | Öğretim Yöntemleri: Grup Çalışması |
| 10 | Dijital Platformlar (YouTube, Instagram) ve Dini İçerik Üreticilerinin Gençler Üzerindeki Etkisi | Araştırma yaparak derse hazırlıklı gelir. | Öğretim Yöntemleri: Bireysel Çalışma |
| 11 | Dijitalleşme ve Erken Çocuklukta Dini Tasavvurlar (Allah, Peygamber, Kur'an Algısı) | Araştırma yaparak derse hazırlıklı gelir. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 12 | Sanal Dünyada Dini Mekân ve Sembollerin Anlamı: Dijital Cami Örnekleri | Araştırma yaparak derse hazırlıklı gelir. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 13 | Dijitalleşmenin Getirdiği Etik Sorunlar: Siber Zorbalık ve Din Eğitimi | Ders ile ilgili görüşlerini rapor olarak hazırlar. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım |
| 14 | Din Eğitiminde Dijital Yetkinlik ve Öğretmen Rollerinin Dönüşümü | Araştırma yaparak derse hazırlıklı gelir. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 15 | Genel Değerlendirme ve Gelecek Projeksiyonları | Araştırma yaparak derse hazırlıklı gelir. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Proje / Tasarım, Ödev |
|
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Proje / Tasarım, Portfolyo |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 3 | 42 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 2 | 20 | 40 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 10 | 10 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 15 | 15 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 149 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 5,96 | ||
| AKTS | 6 AKTS | ||