IG319 Hygiene and Sanitation

2 AKTS - 2-0 Süre (T+U)- 5. Yarıyıl- 2 Yerel Kredi

Genel Bilgi

Birim MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ
GIDA MÜHENDİSLİĞİ PR.
Kod IG319
Ad Hygiene and Sanitation
Dönem 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı
Yarıyıl 5. Yarıyıl
Süre (T+U) 2-0 (T-U) (17 Hafta)
AKTS 2 AKTS
Yerel Kredi 2 Yerel Kredi
Eğitim Dil Türkçe
Seviye Belirsiz
Tür Normal
Etiket Z Zorunlu
Öğretim Şekli Yüz Yüze Öğretim
Bilgi Paketi Koordinatörü Prof. Dr. HÜSEYİN ERTEN
Dersin Öğretim Elemanı Prof. Dr. ASİYE AKYILDIZ (Güz) (A Grubu) (Sor. Öğr. Ele.)


Dersin Amacı / Hedefi

Gıda üretiminde hijyen ve sanitasyonun önemini kavratmak, Mikroorganizma kaynaklı riskleri ve kontrol yöntemlerini öğretmek, Gıda işletmelerinde hijyen uygulamalarını tanıtmak, Temizlik ve dezenfeksiyon tekniklerini öğretmek, Gıda güvenliği sistemleri ile hijyen ilişkisini açıklamak

Dersin İçeriği

Hijyen ve sanitasyonun temel kavramları, Mikroorganizmalar ve kontaminasyon kaynakları, Gıda kaynaklı hastalıklar, Kişisel hijyen, Tesis ve ekipman hijyeni, Temizlik ve dezenfeksiyon yöntemleri, Sanitasyon kimyasalları, Haşere kontrolü, Atık yönetimi, HACCP ve hijyen ilişkisi GMP, GHP uygulamaları, Hijyen denetimleri ve validasyon, Gıda güvenliği mevzuatı, Sürdürülebilir hijyen uygulamaları

Dersin Ön Koşulu

Ders için ön koşul bulunmamaktadır

Kaynaklar

1.Food Hygiene and Sanitation De, S. S. (2015). Food Hygiene and Sanitation.New Delhi: CBS Publishers & Distributors. 2.Food Safety Management: APractical Guide for the Food Industry Motarjemi, Y., & Lelieveld, H. (2014). FoodSafety Management: A Practical Guide for the Food Industry. Academic Press.3.Principles of Food Sanitation Marriott, N. G., Schilling, M. W., & Gravani, R. B.(2018). Principles of Food Sanitation (6th ed.). Springer. 4.World HealthOrganization (2020). Food Safety Guidelines. Available at: https://www.who.intFood and Agriculture Organization (2011). Guide to Good Hygiene Practices forFood Safety. Rome: FAO. 5.Türk Standartları Enstitüsü TS EN ISO 22000 GıdaGüvenliği Yönetim Sistemleri Standardı

Notlar

Ders notları


Dersin Öğrenme Çıktıları

Sıra Dersin Öğrenme Çıktıları
ÖÇ01 Hijyen ve sanitasyon kavramlarını açıklar
ÖÇ02 Mikroorganizma kaynaklı riskleri tanımlar
ÖÇ03 Gıda güvenliği açısından hijyen uygulamalarını değerlendirir
ÖÇ04 Temizlik ve dezenfeksiyon yöntemlerini açıklar
ÖÇ05 Sanitasyon programları oluşturur
ÖÇ06 Hijyen denetimlerini analiz eder
ÖÇ07 Gıda işletmelerinde hijyen planı geliştirir
ÖÇ08 HACCP ile hijyen ilişkisini açıklar
ÖÇ09 Kontaminasyon risklerini azaltmaya yönelik çözümler geliştirir
ÖÇ10 Mevzuata uygun hijyen uygulamalarını değerlendirir


Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi

Sıra Tür Program Öğrenme Çıktıları Duzey
PÖÇ01 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Matematik, fen bilimleri ve Gıda Mühendisliğine özgü konularda yeterli bilgi birikimi; bu alanlardaki kuramsal ve uygulamalı bilgileri, karmaşık Mühendislik problemlerinin çözümünde kullanabilme becerisi.
PÖÇ01 -
PÖÇ02 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda Mühendisliği ve teknolojisi alanlarındaki karmaşık mühendislik problemlerini tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi; bu amaçla uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi.
PÖÇ03 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda Mühendisliğinde karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında, belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde tasarlama becerisi; bu amaçla modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi.
PÖÇ04 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda Mühendisliği uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern teknik ve araçları seçme ve kullanma becerisi; bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi.
PÖÇ05 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda Mühendisliği alanında karmaşık mühendislik problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney tasarlama, deney yapma, veri toplama, sonuçları analiz etme ve yorumlama becerisi.
PÖÇ06 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Disiplin içi (Gıda Mühendisliği) ve çok disiplinli takımlarda etkin biçimde çalışabilme becerisi; bireysel çalışma becerisi.
PÖÇ07 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Sözlü ve yazılı etkin iletişim kurma becerisi; en az bir yabancı dil bilgisi; Gıda Mühendisliği alanında etkin rapor yazma ve yazılı raporları anlama, tasarım ve üretim raporları hazırlayabilme, etkin sunum yapabilme, açık ve anlaşılır talimat verme ve alma becerisi.
PÖÇ08 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği konusunda farkındalık; Gıda Mühendisliği alanında bilgiye erişebilme, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme ve kendini sürekli yenileme becerisi.
PÖÇ09 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Etik ilkelerine uygun davranma, Gıda Mühendisliği alanında mesleki ve etik sorumluluk ve mühendislik uygulamalarında kullanılan standartlar hakkında bilgi. 3
PÖÇ10 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda Mühendisliği alanında proje yönetimi, risk yönetimi ve değişiklik yönetimi gibi, iş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi; girişimcilik, yenilikçilik hakkında farkındalık; sürdürülebilir kalkınma hakkında bilgi. 2
PÖÇ11 Bilgi - Kuramsal, Olgusal Gıda Mühendisliği uygulamalarının evrensel ve toplumsal boyutlarda sağlık, çevre ve güvenlik üzerindeki etkileri ve çağın Gıda Mühendisliği alanına yansıyan sorunları hakkında bilgi; Gıda Mühendisliği çözümlerinin hukuksal sonuçları konusunda farkındalık. 3


Haftalık Akış

Hafta Konu Ön Hazırlık Yöntemler
1 Derse giriş, Hijyen ve sanitasyonun önemi Gıda güvenliği kavramının araştırılması, Güncel bir gıda kaynaklı hastalık vakasının bulunması ve incelenmesi Öğretim Yöntemleri:
Anlatım
2 Temel kavramlar Hijyen, sanitasyon ve dezenfeksiyon kavramlarının karşılaştırılması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
3 Mikroorganizmalar ve kontaminasyon Gıdalarda yaygın patojen mikroorganizmaların araştırılması, Kontaminasyon yollarının listelenmesi Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
4 Gıda kaynaklı hastalıklar Bir gıda kaynaklı hastalığın etken, bulaşma yolu ve belirtileri açısından incelenmesi Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Örnek Olay
5 Kişisel hijyen Gıda çalışanları için hijyen kurallarının araştırılması, Eldiven kullanımının güvenilirliğinin değerlendirilmesi Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
6 Tesis ve ekipman hijyeni Gıda işletmelerinde yüksek riskli yüzeylerin belirlenmesi Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Tartışma
7 Temizlik ve dezenfeksiyon Temizlik ve dezenfeksiyon kavramlarının karşılaştırılması, Yaygın dezenfektan türlerinin araştırılması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
8 Ara Sınavlar Genel tekrar yapılması Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav
9 Sanitasyon kimyasalları Klor, alkol ve kuaterner amonyum bileşiklerinin araştırılması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
10 Haşere kontrolü Gıda işletmelerinde yaygın haşerelerin ve risklerinin incelenmesi Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
11 Atık yönetimi Gıda atıklarının sınıflandırılması, Atıkların hijyen açısından risklerinin değerlendirilmesi Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Örnek Olay
12 HACCP ve hijyen HACCP’in 7 prensibinin araştırılması, Basit bir kritik kontrol noktası (CCP) örneğinin oluşturulması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım
13 GMP ve GHP uygulamaları GMP ve GHP uygulamalarının karşılaştırılması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap
14 Hijyen denetimleri ve validasyon Hijyen denetim süreçlerinin araştırılması, Validasyon ve doğrulama (verification) kavramlarının karşılaştırılması Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
15 Gıda güvenliği mevzuatı Gıda hijyeni ile ilgili bir mevzuatın incelenmesi Öğretim Yöntemleri:
Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma
16 Yarıyıl Sonu Sınavları Genel tekrar yapılması Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav
17 Yarıyıl Sonu Sınavları Genel tekrar yapılması Ölçme Yöntemleri:
Yazılı Sınav


Öğrenci İş Yükü - AKTS

Çalışmalar Sayısı Süresi (Saat) İş Yükü (Saat)
Ders ile İlgili Çalışmalar
Ders (Sınav haftaları dahil değildir) 14 2 28
Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) 14 1 14
Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar
Ödev, Proje, Diğer 0 0 0
Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) 1 4 4
Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı 1 8 8
Toplam İş Yükü (Saat) 54
Toplam İş Yükü / 25 (s) 2,16
AKTS 2 AKTS

Güncelleme Zamanı: 04.05.2026 03:22