Genel Bilgi
| Birim | REKTÖRLÜK |
| Alan Dışı Dersler Koordinatörlüğü | |
| Kod | SD0852 |
| Ad | Çiftlik Hayvanlarında Zoonoz Hastalıklar ve Biyogüvenlik Uygulamaları |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 3 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Üniversite Dersi |
| Etiket | ÜOD Üniversite Ortak Ders |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Dr. Öğr. Üyesi İLYAS METE BOYDAK |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Dr. Öğr. Üyesi İLYAS METE BOYDAK
(Güz)
(A Grubu)
(Sor. Öğr. Ele.)
|
Dersin Amacı / Hedefi
Çiftlik hayvanlarından insanlara bulaşabilen başlıca zoonoz hastalıkları, bulaşma yollarını ve insan, hayvan ve çevre sağlığı üzerindeki etkilerini öğrenmelerini; Tek Sağlık yaklaşımını kavramalarını; çiftliklerde zoonoz risklerini değerlendirebilmelerini; çiftlik yapısını biyogüvenlik ilkelerine uygun olarak planlayabilmelerini ve temel biyogüvenlik uygulamalarını açıklayabilmelerini sağlamaktır.
Dersin İçeriği
Zoonoz ve biyogüvenlik kavramları; Tek Sağlık yaklaşımı; bakteriyel, viral ve paraziter zoonozlar; bulaşma yolları ve risk grupları; mesleki korunma; çiftliklerin biyogüvenliğe uygun planlanması; karantina ve izolasyon; temizlik ve dezenfeksiyon; yem ve su güvenliği; vektör kontrolü; gübre, atık ve kadavra yönetimi; sağım hijyeni; salgın yönetimi ve çiftlik biyogüvenlik planlarının hazırlanması.
Dersin Ön Koşulu
Kaynaklar
Biosecurity in Animal Production and Veterinary Medicine: From principles to practice (J. Dewulf, F. van Immerseel) Viral Zoonozlar ve Vektör İlişkili Epidemik Virüsler (Mustafa Altındiş) Zoonozlar - İnsan ve Hayvanları Etkileyen Enfeksiyonlar (Andreas Sing)
Notlar
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Çiftlik hayvanlarından insanlara bulaşabilen başlıca zoonoz hastalıkları ve bulaşma yollarını sınıflandırır. |
| ÖÇ02 | Zoonoz, biyogüvenlik, biyolojik risk ve Tek Sağlık kavramlarını açıklar. |
| ÖÇ03 | Hayvan, insan ve çevre kaynaklı zoonoz risk faktörlerini belirler. |
| ÖÇ04 | Çiftlik çalışanları ve ziyaretçiler için gerekli kişisel korunma ve hijyen önlemlerini açıklar. |
| ÖÇ05 | Karantina, izolasyon, temizlik, dezenfeksiyon ve hayvan hareketlerinin kontrolü gibi biyogüvenlik uygulamalarını planlar. |
| ÖÇ06 | Zoonozların önlenmesinde gübre, atık, kadavra, yem, su ve vektör yönetiminin önemini değerlendirir. |
| ÖÇ07 | Örnek bir çiftlik için temel zoonoz risk değerlendirmesi ve biyogüvenlik planı oluşturur. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Zoonoz ve biyogüvenlik kavramları | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 2 | Tek Sağlık yaklaşımı: insan, hayvan ve çevre sağlığı ilişkisi | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 3 | Zoonotik hastalıkların bulaşma yolları ve risk grupları | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım, Tartışma |
| 4 | Bakteriyel zoonozlar I: bruselloz, şarbon ve zoonotik tüberküloz | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Tartışma, Anlatım |
| 5 | Bakteriyel zoonozlar II: Q humması, leptospiroz, salmonelloz ve kampilobakteriyoz | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 6 | Viral zoonozlar: kuduz ve diğer önemli viral riskler | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 7 | Paraziter zoonozlar: kist hidatik, toksoplazmoz ve diğer önemli paraziter hastalıklar | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 8 | Ara Sınavlar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav, Sözlü Sınav |
|
| 9 | Mesleki maruziyet, kişisel koruyucu donanım, el hijyeni ve işletmeye giriş kontrolü | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 10 | Çiftlik yapısının biyogüvenliğe uygun planlanması: zonlama, giriş-çıkış, karantina, izolasyon, drenaj, gübre ve kadavra alanları | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 11 | Temizlik ve dezenfeksiyon: temel ilkeler, dezenfektan seçimi ve uygulama hataları | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 12 | Yem ve su güvenliği; kemirgen, böcek, kene ve yabani hayvan kontrolü | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Tartışma, Anlatım |
| 13 | Gübre, tıbbi atık, doğum materyali ve kadavra yönetimi | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 14 | Sağım hijyeni ve hayvansal gıdalardan kaynaklanan zoonozların önlenmesi | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 15 | Salgın durumunda bildirim, kayıt, iletişim ve çiftlik biyogüvenlik planı | Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav, Sözlü Sınav |
|
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav, Sözlü Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 8 | 8 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 8 | 8 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 8 | 8 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 80 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 3,20 | ||
| AKTS | 3 AKTS | ||