Genel Bilgi
| Birim | SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ |
| TÜRK DİLİ EDEBİYATI (DR) | |
| Kod | TDE1889 |
| Ad | Orhon Türkçesi |
| Dönem | 2018-2019 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 5 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Prof. Dr. AYŞEHAN DENİZ ABİK |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu ders ileTürkçenin yazıyla saptanan ilk dönemi olan Eski Türkçeyi, kullanılan alfabeleri, metinleri ve dil özellikleriyle tanımak. Runik harfli metinleri okuyabilmek amaçlanmaktadır.
Dersin İçeriği
Orhun Türkçesi (Köktürkçe) ve Uygur tanımları, kapsamı ve dönemin genel özellikleri, II. Doğu Türkiye (Köktürk) Hanlığı (Terim Dönemi, coğrafyası, devletin siyasi ve idari yapısını, toplulukları ve Hanlığı oluşturan inanç sistemlerini), Orhun yazıtlarını ve yazıt eserlerini , Eski Türkçeye genel bakış, referanslar Orkhon'da eski Türk ve Türklere. Orchon (Köktürkçe) metinleri, yazımda kullanılan alfabe, alfabenin kökeni hakkındaki görüşler. Göktürk harf yazım özellikleri bu dersin içeriğini oluşturmaktadır.
Dersin Ön Koşulu
Kaynaklar
Notlar
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Eski Türkçe terimini ve terimin kapsamını kavrar. |
| ÖÇ02 | Orhon Türkçesi yazı dilini oluşturan tarihi, siyasi ve kültürel ortamdan haberdar olur. |
| ÖÇ03 | Orhon Türkçesi döneminde kullanılan alfabeyi tanır ve bu alfabeyle yazılmış metinleri okur. |
| ÖÇ04 | Orhon Türkçesi yazı diliyle yazılmış yazılı ürünleri tanır, özelliklerini bilir. |
| ÖÇ05 | Orhon Türkçesi metinlerinin bulunuşu ve metinler üzerinde yapılan çalışmaları öğrenir. |
| ÖÇ06 | Orhon Türkçesi yazı dilinin özelliklerini kavrar |
| ÖÇ07 | Orhon Türkçesi yazılı ürünlerine ilişkin sözvarlığı konusunda bilgi sahibi olur. |
| ÖÇ08 | Orhon Türkçesine ilişkin özellikleri diğer dönem ve sahalarla karşılaştırabilir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | - | Türk Dili ve Edebiyatının tarihi ve güncel malzemesini bilimsel yöntem ve kuramsal bilgiler yardımıyla kavrar. | |
| PÖÇ02 | - | Türkolojinin temel kavramlarının önemini sıralar. | |
| PÖÇ03 | - | Dil ve edebiyat malzemelerini karşılaştırmalı yöntemlerle analiz eder. | |
| PÖÇ04 | - | Bağımsız veya grupla birlikte edebi metinler üzerinde çalışma yapar. | |
| PÖÇ05 | - | Alanı ile ilgili başvuru kaynaklarına ulaşarak değerlendirir. | |
| PÖÇ06 | - | Türk Dili ve Edebiyatının tarihsel gelişim sürecini kavrar. | |
| PÖÇ07 | - | Edebiyat, dil ve kültür ilişkisinin kuramsal temellerini sıralar. | |
| PÖÇ08 | - | Eski ve yeni metinleri kavrayıp değerlendirir. | |
| PÖÇ09 | - | Alanı ile ilgili kavramları anlayabilen, bilgi aktarabilen, meslektaşları ile iletişim kurabilen, entelektüel birikime sahip olur. | |
| PÖÇ10 | - | Türkoloji sorunlarına çözüm üretip Türkolojinin gelişmesini destekler. | |
| PÖÇ11 | - | Türk Dili ve Edebiyatının dünya dilleri ve edebiyatları arasındaki yerini kavrar. | |
| PÖÇ12 | - | Filolojik ve dil bilimsel bakışı kullanır. | |
| PÖÇ13 | - | Edebi metin çözümlemede bilimsel yöntemleri ve filolojik bilgileri etkin olarak kullanır. | |
| PÖÇ14 | - | Türkoloji ile ilgili sorunları kavrayıp analiz eder. | |
| PÖÇ15 | - | Türkoloji ile ilgili kavramları anlayabilecek, meslektaşları ile iletişim kurabilecek yabancı dil bilgisine sahip olur. | |
| PÖÇ16 | - | Dil, kültür, edebiyat ilişkisini çözümleyici çalışmalar yapar. | |
| PÖÇ17 | - | Edindiği bilgi ve birikimi aktarma becerisi kazanır. | |
| PÖÇ18 | - | Alanı ile ilgili bilimsel çözümlemeler yapıp yeni düşüncelerini çalışmaları ile belirtir. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Eski Türkçe, Orhon Türkçesi (Köktürkçe), Uygurca terimlerinin tanımı, kapsamı, dönemin genel özellikleri. | kaynak okuma | |
| 2 | I. ve II. Doğu Türk (Köktürk) Kağanlığı (Hüküm sürdüğü dönem, coğrafya, devletin siyasi ve idari yapısı, kağanlığı oluşturan topluluklar ve inanç sistemi) | kaynak okuma | |
| 3 | Orhon yazıtlarının bulunuşu ve yazıtlarla ilgili çalışmalar, Eski Türkçe çalışmalarına toplu bakış, genel olarak Eski Türkçe ve Orhon Türkçesine ilişkin kaynaklar, Orhon Türkçesi (Köktürkçe) metinleri, yazımda kullanılan alfabe, alfabenin kökeni konusundaki görüşler. | kaynak okuma | |
| 4 | Kültigin yazıtı Güney yüzünde yer alan satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 5 | Kültigin yazıtı Güney yüzünde yer alan satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 6 | Kültigin yazıtı Güney yüzünde yer alan satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 7 | Kültigin yazıtı Güney yüzünde yer alan satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 8 | Ara Sınav | Anlatılan konuların ders notları ve kaynaklardan tekrar edilmesi | |
| 9 | Kültigin yazıtı Güney yüzünde yer alan satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 10 | Kültigin yazıtı Güney yüzünde yer alan satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 11 | Tunyukuk yazıtındaki satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 12 | Tunyukuk yazıtındaki satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 13 | Çoyr ve Kül İç Çor yazıtlarındaki satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 14 | Ongin yazıtındaki satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 15 | Ongin yazıtındaki satırlardan hareketle Orhon Türkçesinin ses, biçim, söz varlığı ve söz dizimi özellikleri. | kaynak okuma | |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Anlatılan konuların ders notları ve kaynaklardan tekrar edilmesi | |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Anlatılan konuların ders notları ve kaynaklardan tekrar edilmesi |