TÜRKÇE
ENGLISH
Genel Bilgi
| Birim | SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ |
| HEMŞİRELİK PR. | |
| Kod | HMS386 |
| Ad | Geriatri Hemşireliği |
| Dönem | 2025-2026 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 6. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 3 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Etiket | S Seçmeli |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Dr. Öğr. Üyesi MÜJDE KERKEZ |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Dr. Öğr. Üyesi MÜJDE KERKEZ
(Bahar)
(A Grubu)
(Sor. Öğr. Ele.)
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı; hemşirelik öğrencilerinin yaşlı bireyin fizyolojik, psikolojik ve sosyal gereksinimlerini bütüncül bir yaklaşımla değerlendirebilen, kapsamlı geriatrik değerlendirme yapabilen, kronik hastalıkları ve geriatrik sendromları yönetebilen, sağlıklı ve aktif yaşlanmayı destekleyen, etik ve hukuksal sorumluluklarının farkında olan profesyoneller olarak yetişmelerini sağlamaktır.
Dersin İçeriği
Geriatri hemşireliği, yaşlıların sağlığını koruma ve geliştirmeye odaklanan, hastalık durumunda tedavisine yönelik hemşirelik girişimlerinin uygulandığı bir alandır.
Dersin Ön Koşulu
Yok
Kaynaklar
Erci, B., Kaplan, M., & Kerkez, M. (2025). Gerontoloji hemşireliği. Nobel Tıp Kitabevleri. Kapucu, S. (Ed.). (2019). Geriatri hemşireliği. Hipokrat Yayınevi. Karadakovan, A., & Pehlivan, S. (Eds.). (2023). Geriatri hemşireliği. Nobel Akademik Yayıncılık. Erol, S., & Şişman, F. N. (Eds.). (2023). Yaşlı sağlığı hemşireliği. Nobel Akademik Yayıncılık. Bilgili, N., & Kitiş, Y. (2019). Yaşlılık ve yaşlı sağlığı. Vize Yayıncılık.
Notlar
Erci, B., Kaplan, M., & Kerkez, M. (2025). Gerontoloji hemşireliği. Nobel Tıp Kitabevleri. Kapucu, S. (Ed.). (2019). Geriatri hemşireliği. Hipokrat Yayınevi. Karadakovan, A., & Pehlivan, S. (Eds.). (2023). Geriatri hemşireliği. Nobel Akademik Yayıncılık. Erol, S., & Şişman, F. N. (Eds.). (2023). Yaşlı sağlığı hemşireliği. Nobel Akademik Yayıncılık. Bilgili, N., & Kitiş, Y. (2019). Yaşlılık ve yaşlı sağlığı. Vize Yayıncılık.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Yaşlanma sürecinin biyolojik, psikolojik ve sosyal boyutlarını, demografik özelliklerle birlikte kanıta dayalı bilgiler doğrultusunda açıklar ve güncel gelişmeleri yaşam boyu öğrenme yaklaşımıyla izler. |
| ÖÇ02 | Geriatri hemşiresinin rol ve sorumluluklarını, etik ve hukuksal ilkeler ile güvenli bakım yaklaşımı çerçevesinde açıklar. |
| ÖÇ03 | Kapsamlı geriatrik değerlendirme yapar; uygun tarama araçlarını kullanarak geriatrik sendromları ve risk faktörlerini kanıta dayalı yaklaşımlarla analiz eder. |
| ÖÇ04 | Yaşlı bireylerde sık görülen kronik hastalıklar ve geriatrik sorunlara yönelik bakım gereksinimlerini belirler ve güvenli bakım ilkeleri doğrultusunda hemşirelik bakımını planlar ve uygular. |
| ÖÇ05 | Yaşlı bireylerde akılcı ilaç kullanımı ve polifarmasiyi kanıta dayalı yaklaşımlar doğrultusunda değerlendirir ve ilaç güvenliğini sağlar. |
| ÖÇ06 | Yaşlı bireylerin beslenme, uyku, fiziksel aktivite ve güvenlik gereksinimlerini değerlendirir; sağlıklı ve aktif yaşlanmayı destekleyen kanıta dayalı hemşirelik girişimlerini planlar ve uygular. |
| ÖÇ07 | Yaşlı istismarı ve ihmalini tanır; evde bakım, palyatif bakım ve yaşam sonu bakım süreçlerini etik ilkeler, güvenli bakım ve yaşam boyu öğrenme yaklaşımı doğrultusunda yönetir. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | İnsan vücudunu oluşturan hücre, doku, organ, sistemlerin yapı ve fonksiyonlarını, bu sistemlerin birbirleriyle olan ilişkilerini bilir. Sağlıklı ve hasta bireyin yapısını, fizyolojik fonksiyonlarını açıklar, sağlıktan sapma durumlarını tanımlar, uygun hemşirelik girişimlerini planlar. | 3 |
| PÖÇ02 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Temel insan gereksinimleri doğrultusunda birey, aile ve topluma sağlık alanında edindiği ileri düzeydeki kuramsal ve uygulamalı bilgileri kullanarak hemşirelik bakımını uygular. | 5 |
| PÖÇ03 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Hemşirelik bakımına temel oluşturan kanıta dayalı bilimsel bilgiyi, etik ilkeleri ve etkili iletişim tekniklerini kullanarak rol ve sorumlulukları çerçevesinde sağlığı koruma ve geliştirmede uygun hemşirelik sürecini uygular. | 5 |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Hemşirelikle ilgili gelişmeleri bilimsel yöntemleri kullanarak değerlendirir. Sağlıklı ve hasta bireyin sağlık bakım ihtiyaçlarını karşılamada kanıta dayalı uygulamalardan yararlanma yollarını bilir | 5 |
| PÖÇ05 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Öğrenme ve öğretme sürecini hemşirelik hizmetlerinde nasıl kullanacağını bilir | 3 |
| PÖÇ06 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Sağlık politikaları, sağlık mevzuatı ve yönetim sürecini hemşirelik hizmetlerinde nasıl kullanacağını, görev, yetki ve sorumluluklarını bilir | 3 |
| PÖÇ07 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Bilimsel bilginin üretimi ile ilgili yöntemleri bilir. Bilimsel problem çözme yönteminin nasıl kullanılacağını bilir | 3 |
| PÖÇ08 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Demokrasi, insan hakları, toplumsal, bilimsel, kültürel değerler ve mesleki etik ilkelere uygun davranır | 5 |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Sağlık politikalarının oluşturulmasına ve toplumun sağlık düzeyinin yükseltilmesine katkı sağlar. | 4 |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Mesleki sorunları çözmede sorumluluk üstlenir | 4 |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Öğrenme gereksinimlerinin bilincinde yaşam boyu öğrenmeye ilişkin olumlu tutum geliştirir. Bilimsel, sosyal ve kültürel alanlarda kendini geliştirici faaliyetlere (TÜBİTAK gibi ulusal destekli projelere katılmak, mesleki etkinlik, üniversitenin sosyal kulüpleri vb) katılır. | 5 |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Sağlıkla ilgili uygulamalarda ekibin etkin bir üyesi olarak sorumluluk alır | 4 |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Mesleki gelişiminin yanı sıra, ilgi yetenekleri doğrultusunda bilimsel, sosyal, kültürel ve sanatsal alanlarda öğrenme gereksinimlerini belirleyerek kendini sürekli geliştirir; bir yabancı dil kullanarak alanındaki bilgileri izler ve mesleki uygulamalarında kullanır. | 4 |
| PÖÇ14 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Alanının gerektirdiği bilgi ve iletişim teknolojilerini kullanır. | 5 |
| PÖÇ15 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Toplumun sağlığını kitlesel olarak etkileyen doğal afet, salgın vb. durumlarda hemşirelik bakım önceliklerini belirler ve kriz yönetiminde aktif rol alır. | 4 |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Programın ve Kaynakların Tanıtımı, Derse Hazırlık Süreci | Ders notları | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 2 | Dünyada ve Türkiye’de Yaşlı Nüfus | Türkiye İstatistik Kurumu, Yaşlılarla İstatistik 2024-2025 verileirnin incelenmesi, Dünya Sağlık Örgütü Yaşlanma Raporunun incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap, Anlatım |
| 3 | Yaşlılık Döneminin Biyopsikososyal Özellikleri | Literatür taraması yapılır. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 4 | Geriatri ve Geriatri ve Geriatri Hemşireliğinin Tarihsel Gelişim, Geriatrik Bakım Modelleri | Türkiye'de Yaşlı Bakım Hizmetleri Raporu'nun okunması, uluslarası geriatrik bakım modellerin araştırılması | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Beyin Fırtınası |
| 5 | Kapsamlı Geriatrik Değerlendirme ve Kanıta Dayalı Tarama Araçları, Geriatrik Sendromlar | Within the scope of comprehensive geriatric assessment and nursing care for geriatric syndromes; MMSE (Mini Mental State Test) and MNA (Mini Nutritional Assessment) were used. Educational materials and guidelines on geriatric assessment, nutrition, and falls, available on the Turkish Geriatrics Association website, were reviewed. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Örnek Olay |
| 6 | Yaşlılıkta Sık Görülen Hastalıklar ve Hemşirelik Yönetimi | Alzheimer ve Parkinson hastalıklarına ilişkin vaka örneklerinin incelenmesi ve hemşirelik bakım yaklaşımlarının değerlendirilmesi. | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
| 7 | Yaşlı Bireylerde Düşmeler ve Akılcı İlaç Yönetimi | Akılcı ilaç kullanımı kapsamında farmakovijilans sisteminin ve Sağlık İstatistikleri Yıllığı (2024) verilerinin incelenmesi; ilaç güvenliği ve hemşirelik uygulamaları açısından değerlendirilmesi | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Tartışma |
| 8 | Ara Sınav | Sınav hazırlığı | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 9 | Yaşlı Bireylerde Konfor, Ağrı Yönetimi ve Güvenlik | Yaşlı bireylerde ağrı yönetimi ve konforun sağlanması ile ev içi ve ev dışı güvenlik sistemleri ve teknolojik cihazların kullanımına ilişkin araştırma yapılması | Öğretim Yöntemleri: Tartışma, Anlatım |
| 10 | Yaşlı bireylerde Beslenme ve Fiziksel Aktivite | Dünya Sağlık Örgütü Fiziksel Aktivite Rehberinin incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Örnek Olay, Anlatım |
| 11 | Yaşlı Bireylerde Uyku ve Dinlenme | Uyku hijyenine yönelik bir vaka örneğinin hazırlanması ve uygun hemşirelik girişimleri açısından değerlendirilmesi | Öğretim Yöntemleri: Bireysel Çalışma |
| 12 | Sağlıklı ve Aktif Yaşlanma – Hemşirenin Rolü | Birleşmiş Milletler 2021-2030 Sağlıklı Yaşlanma On Yılı Hedeflerinin incelenmesi, Türkiye On İkinci Kalkınma Planından yaşlı bireylere yönelik hedeflerin araştırılması, 2018-2024 Aktif Yaşlanma Politikalarının incelenmesi. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 13 | Yaşlı Bireyin Formal ve İnformal Bakımı, İletişim ve Psikososyal Değerlendirme | Ulusal ve uluslararası düzeyde bakımvericilere ilişkin devam eden politikaların araştırılması | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 14 | Yaşlı Ayrımcılığı, İstismarı ve İhmali | SENEX 2024-2025 raporlarının incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 15 | Yaşlılıkta Evde Bakım, Palyatif Bakım ve Hospis Bakım ile Etik İlkeler | Yaşlı Hakları 2023-2025 raporunun incelenmesi, Evde Bakım Yönetmeliği (2005) incelenmesi | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 16 | Dersin genel değerlendirmesi | Konuların tekrarı | Ölçme Yöntemleri: Performans Değerlendirmesi |
| 17 | Yıl Sonu Sınavları | Sınava hazırlık | Ölçme Yöntemleri: Performans Değerlendirmesi |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 2 | 2 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 4 | 4 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 6 | 6 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 68 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 2,72 | ||
| AKTS | 3 AKTS | ||