TÜRKÇE
ENGLISH
Genel Bilgi
| Birim | EĞİTİM FAKÜLTESİ |
| FELSEFE GRUBU ÖĞRETMENLİĞİ PR. | |
| Kod | FELS420 |
| Ad | 20.yy Felsefesi |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Yarıyıl | 8. Yarıyıl |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 5 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Lisans Dersi |
| Tür | Normal |
| Etiket | AE Alan Eğitimi Dersleri S Seçmeli |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Prof. Dr. SADIK EROL ER |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Bu dersin amacı, 20. yüzyılda ortaya çıkan başlıca felsefi akımları, problemleri ve düşünürleri tarihsel ve kavramsal bağlamları içinde incelemektir. Öğrencilerin, modern ve çağdaş dünyayı şekillendiren düşünsel dönüşümleri anlamaları, farklı felsefi gelenekleri karşılaştırmaları ve eleştirel düşünme becerilerini geliştirmeleri hedeflenmektedir. Ders, dil, bilgi, varlık, özne, toplum ve etik gibi temel meselelerin 20. yüzyıl bağlamında nasıl yeniden ele alındığını ortaya koymayı amaçlar.
Dersin İçeriği
Bu ders, 20. yüzyıl felsefesinin temel yönelimlerini analitik ve kıta felsefesi ayrımı çerçevesinde ele alarak, dönemin başlıca düşünürleri ve problemleri üzerinden sistematik bir inceleme sunar. Ders kapsamında, dil ve mantık temelli yaklaşımıyla analitik felsefenin doğuşu Bertrand Russell ve Ludwig Wittgenstein üzerinden tartışılırken; fenomenoloji geleneği Edmund Husserl ile, varlık ve anlam sorunları ise Martin Heidegger bağlamında incelenir. Varoluşçuluk, insan özgürlüğü ve sorumluluğu ekseninde Jean-Paul Sartre ve Albert Camus aracılığıyla ele alınırken, yorumlama kuramı Hans-Georg Gadamer ile değerlendirilir. Ayrıca Frankfurt Okulu düşünürlerinin katkılarıyla eleştirel teori, modern toplum ve kültür eleştirisi bağlamında incelenir; yapısalcılık ve post-yapısalcılık ise Michel Foucault ve Jacques Derrida üzerinden, bilgi, iktidar ve özne ilişkileri çerçevesinde tartışılır. Ders, bu farklı yaklaşımların 20. yüzyıl düşüncesini nasıl dönüştürdüğünü ve günümüz felsefi tartışmalarına nasıl zemin hazırladığını bütünlüklü bir perspektifle ortaya koymayı amaçlar.
Dersin Ön Koşulu
Bu dersin ön koşulu bulunmamaktadır.
Kaynaklar
Delacampagne, C. (2010). 20.yy felsefe tarihi. İstanbul: İş Bankası Yay. Aytaç, G. (2004). Çağdaş alman düşüncesi. İstanbul: Gündoğan Yay. Gökberk, M. (2019). Felsefe tarihi. İstanbul: Remzi Kitabevi Bochensky, J. M. (1997). Çağdaş Avrupa Felsefesi, Çeviri: Serdar Rifat Kırkoğlu; İstanbul: Kabalcı Yayınevi.
Notlar
Blackham, H. J. (2020). Altı varoluşçu düşünür. Ankara: Dost.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | 20. yüzyıl felsefesinin temel kavramlarını bilir |
| ÖÇ02 | 20. yüzyılın temel felsefi akımlarını tanımlar |
| ÖÇ03 | Önemli düşünürlerin argümanlarını analiz eder. |
| ÖÇ04 | 20. yüzyıl felsefi tartışmalarını güncel problemlerle ilişkilendirir. |
| ÖÇ05 | Bertrand Russell, Ludwig Wittgenstein ve Martin Heidegger gibi temel düşünürlerin görüşlerini açıklar. |
| ÖÇ06 | Felsefi metinleri kavramsal olarak analiz eder. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Felsefe grubu eğitimi alanıyla ilgili terimler ve kavramlar arasındaki ilişkileri bilir. | 5 |
| PÖÇ02 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Geçmişten günümüze problemlerin farklılık gösterdiğini fark eder | 4 |
| PÖÇ03 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Üç temel alanın (Felsefe, sosyoloji, psikoloji) gerekli problemlerini tanır | |
| PÖÇ04 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Teorik bilgileri ilgili disiplinlere ait bilgilerle bütünleştirir | |
| PÖÇ05 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Felsefe grubu eğitimine yönelik farklı tartışmaları sentezler | 2 |
| PÖÇ06 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Eğitim ortamında ve günlük yaşamında karşılaştığı sorunları felsefe, sosyoloji ve psikoloji penceresinden değerlendirir | |
| PÖÇ07 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Bireysel veya grupla gerçekleştirdiği çalışmalarda üzerine düşen sorumluluğu yerine getirir | |
| PÖÇ08 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Alanı ile ilgili bilgileri toplumsal sorumluluk bilinciyle, gündelik yaşamında kullanır | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Yaşam boyu öğrenmeye ilişkin olumlu bir tutum geliştirir. | 2 |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Demokrasi, insan hakları, toplumsal, bilimsel ve mesleki etik değerlere uygun hareket eder. | |
| PÖÇ11 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | İnsan, toplum ve değerlere yönelik problemleri bağımsız olarak ele alır | |
| PÖÇ12 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Eleştirel bakabilme becerisi kazanır | 4 |
| PÖÇ13 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | İleri düzeyde bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanır. | |
| PÖÇ14 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Bir yabancı dili en az Avrupa Dil portföyü B1 düzeyinde kullanarak alanındaki bilgileri izler | |
| PÖÇ15 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Alanıyla ilgili basılı ve diğer bilgi kaynaklarına ulaşabilir | |
| PÖÇ16 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Toplumsal, felsefi ve edebi konulara duyarlılık gösterir | 3 |
| PÖÇ17 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Felsefe grubu eğitimi sırasında ele aldığı konuyu mantıksal tutarlılık içerisinde inceler |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Derse giriş: 20. yüzyılın tarihsel ve düşünsel arka planı, temel problemler ve felsefi yönelimler | Ön hazırlık bulunmamaktadır | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap |
| 2 | Analitik felsefenin doğuşu: mantık, dil ve bilim anlayışı; Bertrand Russell | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 3 | Erken dönem dil felsefesi ve anlam kuramı: Ludwig Wittgenstein (Tractatus dönemi) | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 4 | Geç dönem dil felsefesi: Ludwig Wittgenstein (dil oyunları ve kullanım teorisi) | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 5 | Fenomenolojiye giriş: bilinç, yönelimsellik ve öz; Edmund Husserl | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 6 | Varlık sorusu ve ontoloji: Martin Heidegger | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 7 | Varoluşçuluk I: özgürlük, seçim ve sorumluluk; Jean-Paul Sartre | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 8 | Ara Sınavlar | Ara sınava ve ödeve hazırlık | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav, Ödev |
| 9 | Varoluşçuluk II: absürd ve anlam problemi; Albert Camus | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 10 | Hermeneutik: anlama ve yorumlama kuramı; Hans-Georg Gadamer | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 11 | Eleştirel teoriye giriş: Frankfurt Okulu ve toplumsal eleştiri | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 12 | Kültür endüstrisi, ideoloji ve modern toplum: Theodor Adorno ve Herbert Marcuse | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 13 | Yapısalcılık ve bilgi sistemleri: Michel Foucault | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 14 | Post-yapısalcılık ve yapıbozum: Jacques Derrida | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 15 | Genel değerlendirme: 20. yüzyıl felsefesinin günümüze etkileri ve genel tekrar | İlgili kaynak okunacak | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Soru-Cevap, Tartışma |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Yıl sonu sınavına hazırlık | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Yıl sonu sınavına hazırlık | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 2 | 28 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 8 | 8 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 15 | 15 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 35 | 35 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 114 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 4,56 | ||
| AKTS | 5 AKTS | ||