TÜRKÇE
ENGLISH
Genel Bilgi
| Birim | SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ |
| İLETİŞİM ÇALIŞMALARI (DR) | |
| Kod | ILEM812 |
| Ad | Dijital Kültürde Kimlik ve Temsil Politikaları |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Bahar |
| Süre (T+U) | 3-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 6 AKTS |
| Yerel Kredi | 3 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Belirsiz |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Prof. Dr. NÜKET ELPEZE ERGEÇ |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Öğrencilerin; dijital platformlarda kimlik inşası süreçlerini, veri odaklı temsil biçimlerini ve bu süreçlerin yarattığı yeni hiyerarşileri eleştirel bir süzgeçten geçirmelerini sağlamaktır. Ders, klasik temsil kuramlarını dijitalleşme bağlamında (yapay zekâ, algoritmalar, sosyal medya) yeniden yorumlamayı hedefler.
Dersin İçeriği
Bu ders, kimlik kavramının dijital mecralarda nasıl akışkanlaştığını, algoritmik olarak nasıl inşa edildiğini ve güç ilişkileriyle (toplumsal cinsiyet, sınıf, etnisite) nasıl bağlandığını ele alır.
Dersin Ön Koşulu
ön koşul yok
Kaynaklar
Haraway, D. (2006). Siborg manifestosu (O. Akınhay, Çev.). Agora Kitaplığı. Turkle, S. (2005). Ekrandaki yaşam: İnternet çağında kimlik. Metis Yayınları.
Notlar
Zuboff, S. (2021). Gözetleme Kapitalizmi Çağı: Gücün Yeni Sınırında İnsan Geleceği İçin Savaş. İstanbul: Okuyan Us Yayınevi. 788
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Toplumsal, bilimsel ve mesleki etik değerleri tanır ve uygular. | |
| PÖÇ02 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | İletişim Çalışmaları disiplinleri içerisindeki olguları açıklayabilecek kavramsal ve kuramsal yetkinliğe sahip olur. | 5 |
| PÖÇ03 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | İletişim ve medya çalışmalarına ilişkin temel metodolojik yaklaşımlara, yöntemlere, araştırma tekniklerine ve bunları uygulama ve değerlendirme bilgisine hâkimdir. | |
| PÖÇ04 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | İletişim Çalışmaları alanında yerel, ulusal ve uluslararası sorunları saptar. | 4 |
| PÖÇ05 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Sosyal bilimler alanındaki olguları disiplinlerarası bağlamda analiz ve sentez yapma becerisi kazanır. | 5 |
| PÖÇ06 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | İletişim çalışmaları alanında tasarladığı bir toplumsal araştırmayı raporlaştırır ve akademik kurallara uygun özgün eserler haline getirir. | |
| PÖÇ07 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Alana ilişkin bilgisini yazılı ve sözlü olarak etkin ve sistemli şekilde aktarır. Ders, konferans ve seminer verme becerisi edinir. | |
| PÖÇ08 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Sosyal bilimler alanında kullanılan temel kavramsal yaklaşımlar konusunda yeterli bilgiye sahip olur. | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği | Bireysel olarak ve/veya ekip içinde sorumluluk alır, liderlik yapar ve etkin biçimde çalışır | |
| PÖÇ10 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Bu sorunları çözümleyebilmek amacıyla uygun metodolojilerin içerisinde veri toplama, analiz tekniklerini seçer ve ampirik çalışmaları uygular. |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | dersin tanıtımı | yok | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 2 | Dijitalleşmeye Giriş: Ağ Toplumu ve Kimlik Kuramları. | Van Dijk, J. (2016). Ağ toplumu. Epsilon Yayincilik Ltd. Sti. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 3 | Siborg Kimlikler ve Post-Hümanizm | Hawley, S. Gender and identity in the postmodern, posthuman, and postdigital era. In Gender and Digital Media (pp. 41-59). Routledge. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 4 | Dijital Ortamda "Özne"nin Dönüşümü: Profilleme ve İzleme. | Ezer, E., & Kılıçaslan, E. (2026). YAPAY ZEKÂ ÇAĞINDA PANOPTİSİZİM: GÖRSEL İLETİŞİM ARAÇLARININ DİJİTAL İKTİDARI VE PSİKOLOJİK YANSIMALARI. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 14(1), 250-274. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 5 | Dijital Ortamda "Özne"nin Dönüşümü: Profilleme ve İzleme. | Brivot, M., & Gendron, Y. (2011). Beyond panopticism: On the ramifications of surveillance in a contemporary professional setting. Accounting, Organizations and Society, 36(3), 135-155. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 6 | Siberfeminizmden Teknopolitikaya: Teknolojide Cinsiyetçi Kodlar. | Shaw, R. (2003). 'Our Bodies, Ourselves', Technology, and Questions of Ethics: Cyberfeminism and the Lived Body. Australian Feminist Studies, 18(40), 45-55. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 7 | Siberfeminizmden Teknopolitikaya: Teknolojide Cinsiyetçi Kodlar. | Daniels, J. (2013). Rethinking cyberfeminism (s): Race, gender, and embodiment. In Women, Science, and Technology (pp. 353-369). Routledge. | Öğretim Yöntemleri: Alıştırma ve Uygulama |
| 8 | Ara Sınavlar | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
|
| 9 | Algoritmik Önyargı ve Ayrımcılık: Irk, Cinsiyet ve Kodlanmış Eşitsizlik. | Dederichs, B., & Lee, M. (2025). Algorithms and gender in digital media. In Handbook on Gender and Digital Media (pp. 297-310). Edward Elgar Publishing. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 10 | Yankı Odaları ve Kutuplaşan Kimlikler: Dijital Kabilecilik. | Barberá, P. (2020). Social media, echo chambers, and political polarization. Social media and democracy: The state of the field, prospects for reform, 34, 34-55. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 11 | Yankı Odaları ve Kutuplaşan Kimlikler: Dijital Kabilecilik. | Okkay, İ. (2023). İletişim Kuramları Bağlamında Metaverse. TRT Akademi, 8(17), 8-37. | Öğretim Yöntemleri: Soru-Cevap |
| 12 | Avatar Kültürü ve Metaverse | Deligöz, E. (2024). Self-presentation in metaverse environments from a psychological perspective. International Journal of Social Sciences and Education Research, 10(3), 129-141. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 13 | Dijital Aktivizm ve Kolektif Kimlikler (Hashtag Aktivizmi) | Dinçer, P. (2023). Digital feminist activism in Turkey: Has long-awaited fourth wave feminism arrived?. Akdeniz Kadın Çalışmaları ve Toplumsal Cinsiyet Dergisi, 6(1), 282-303. | Öğretim Yöntemleri: Tartışma |
| 14 | Gözetim Altında Kimlik: Panoptikondan Dijital Panoptikona | Ozdemir, S. (2020). Post-Panoptikon Çağı: Gözetimin Dijitalleşmesi ve Çevrimiçi Kimliğin Gizliliği Post-Panopticon Age: An Analysis on the Digitalization of Surveillance, and the Privacy of Online Identity. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 15 | Algoritmik Direniş ve Karşı-Kimlik İnşası. | Fotopoulou, A. (2017). Space, Locality and Connectivity: The End of Identity Politics as We Know It?. In Feminist Activism and Digital Networks: Between Empowerment and Vulnerability (pp. 123-154). London: Palgrave Macmillan UK. | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
|
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Ödev |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 14 | 3 | 42 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 14 | 5 | 70 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 12 | 12 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 18 | 18 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 142 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 5,68 | ||
| AKTS | 6 AKTS | ||