Genel Bilgi
| Birim | SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ |
| HEMŞİRELİK (DR) | |
| Kod | HEM726 |
| Ad | Hasta Hakları ve Hemşirelikte Malpraktis |
| Dönem | 2026-2027 Eğitim-Öğretim Yılı |
| Dönem | Güz ve Bahar |
| Süre (T+U) | 2-0 (T-U) (17 Hafta) |
| AKTS | 5 AKTS |
| Yerel Kredi | 2 Yerel Kredi |
| Eğitim Dil | Türkçe |
| Seviye | Doktora Dersi |
| Tür | Normal |
| Öğretim Şekli | Yüz Yüze Öğretim |
| Bilgi Paketi Koordinatörü | Doç. Dr. SERAP TORUN |
| Dersin Öğretim Elemanı |
Güncel dönem ders programı henüz yapılmamıştır.
|
Dersin Amacı / Hedefi
Hemşirelik doktora öğrencilerinin hemşireliğe özgü çalışma yaşantıları sırasında malpraktis kapsamına giren durumları değerlendirebilmelerine ve mesleki hata yapmamak için gerekli önlemleri almalarına; dolayısıyla hastalarının, kendilerinin ve diğer sağlık çalışanlarının güvenliğini sağlamalarına yol göstermektir.
Dersin İçeriği
Hak kavramı, insan ve hasta hakları, sağlık çalışanlarının hakları, hasta güvenliği, sağlık çalışanlarının güvenliği, kusurlar ve sorumluluk, Tıbbi Hatanın kavramsal çerçevesi, kusurlar ve sorumluluk, sağlık çalışanlarının yasal sorumluluğu, tıbbi hata ve komplikasyonların ayrımı, tıbbi hata ve risk yönetimi, tıbbi hatanın cezai yaptırımları, hemşirelerin tıbbi hatada sıklıkla karşılaştığı durumlar, mesleki sorumluluk sigortası, örnek vakalar ve analiz, vaka raporu
Dersin Ön Koşulu
yok
Kaynaklar
Sert G: Hasta Hakları-Uluslararası Belgeler ve Tıp Etiği Çerçevesinde. Babil Yay. İstanbul; 2004. Erdem A ,Öncel Ö, Aksoy Ş. Çağdaş Tıp Etiği, Nobel Kitabevi, 2003 Şahbaz, G., Yücesoy, H., Akın, Ö., & Erbil, N. (2022). Malpraktis ve Sağlık Profesyonellerinin Sorumlulukları. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi, 4(2), 85-90. https://doi.org/10.48071/sbuhemsirelik.1012864 Demir, M., & Kirkit, E. (2022). Komplikasyon – Malpraktis Ayırımının Tıbbî Özel Hukuk Sorumluluğuna Etkisi. Çukurova Üniversitesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 1, 58-91. https://izlik.org/JA82XA25UX Kaya, Ş., & Yumak, S. (2024). Malpraktis (Kötü/Hatalı Uygulama) Kurumuna Sağlık Hukuku Açısından Genel Bir Bakış. Eskişehir Barosu Dergisi, 40. Yıl Özel Sayısı, 50-80. https://izlik.org/JA52YX23MX
Notlar
ÖZTÜRK, H. (2026). Türkiye’de Tıbbi Hatalar (Malpraktis) Konusunda Yazılmış Makalelerin İncelenmesi. Uluslararası Sağlık Ve Strateji Dergisi, 2(1), 19–31. Geliş tarihi gönderen https://www.saglikvestrateji.com/index.php/pub/article/view/32 Dinç V. 2009-2022 yılları arasında anestezi pratiklerinde kapalı malpraktis iddialarının analizi: Retrospektif çalışma. Turkiye Klinikleri J Anest Reanim. 2025;23(2):79-80. Yasdı, A., & Torun, S. (2024). Tıbbi Malpraktis Konusunda DergiPark Üzerinden Ulaşılan Dergilerde Yayımlanmış Makalelerin İncelenmesi. Lokman Hekim Dergisi, 14(2), 214-222. https://doi.org/10.31020/mutftd.1418111 Cantürk N, Vural A. Tıbbi malpraktis iddialarında rapor düzenlenmesi. Yavuz MS, editör. Adli Raporlar. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2022. p.51-60. AYDİN ÖZTÜRK, B., & KESKİN, G. (2025). Hemşirelerin Malpraktis Eğilimini Etkileyen Faktörler: Bir Üniversite Hastanesi Örneği. SOSYAL GELİŞİM DERGİSİ, 3(1), 58–70. Geliş tarihi gönderen https://sosyalgelisimdergisi.com/index.php/pub/article/view/55 Hocagil AC, Hocagil H. Acil serviste yasal sorumluluklar ve malpraktis. Bildik F, Aslaner MA, editörler. Acil Serviste Özellikli Hastalar ve Özel Durumlar. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2024. p.83-9 Asirdizer, Mahmut, and Aykut Ekiz. "Solution Suggestions for Medical Malpractice Claims/Tibbi Malpraktis Iddialarinda Cozum Onerileri." The Bulletin of Legal Medicine [Adli Tıp Bülteni], vol. 27, no. 3, Dec. 2022, pp. 288+. Gale OneFile: Health and Medicine, link.gale.com/apps/doc/A730549331/HRCA?u=anon~4ae79e20&sid=googleScholar&xid=ebb18 6a7. Accessed 22 Apr. 2026.
Dersin Öğrenme Çıktıları
| Sıra | Dersin Öğrenme Çıktıları |
|---|---|
| ÖÇ01 | Öğrenci; hak kavramını tanımlar. |
| ÖÇ02 | Öğrenci insan haklarına yönelik referans metinlerin içeriklerini kavrar. |
| ÖÇ03 | Hasta ve sağlık çalışanlarının hakları bilir ve uygun davranış geliştirir. |
| ÖÇ04 | Hasta ve sağlık çalışanlarının haklarının korunmasına yönelik davranış geliştirip koruyucu rolünü aktif olarak sergiler. |
| ÖÇ05 | Sağlık çalışanlarının hukuki sorumluluklarını bilir ve uygun davranış geliştirir. |
| ÖÇ06 | Malpraktisin kavramsal çerçeve ve tanımlarını öğrenir. |
| ÖÇ07 | Malpraktisin cezai yaptırımlarını öğrenerek koruyucu önlemler alır. |
| ÖÇ08 | Malpraktis ve komplikasyon ayrımını yapar. |
| ÖÇ09 | Olay raporlama yöntemlerini uygular. |
| ÖÇ10 | Sık karşılaşılan malpraktis durumlarını bilir ve gerekli önlemleri alır. |
Program Öğrenme Çıktıları ile İlişkisi
| Sıra | Tür | Program Öğrenme Çıktıları | Duzey |
|---|---|---|---|
| PÖÇ01 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Alanındaki güncel ve ileri düzeydeki bilgileri uzmanlık düzeyinde geliştirir, derinleştirir ve alanına yenilik getirecek özgün tanımlara ulaşır. | 5 |
| PÖÇ02 | Yetkinlikler - Öğrenme Yetkinliği | Hemşirelik ile ilgili yeni fikirleri analiz, sentez ve değerlendirmede bilgilerini kullanarak özgün sonuçlara ulaşır. | 4 |
| PÖÇ03 | Yetkinlikler - İletişim ve Sosyal Yetkinlik | Disiplinler arası etkileşimi kavrar. | 4 |
| PÖÇ04 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Hemşirelik alanı için gerekli olan bilgisayar dâhil diğer teknolojik araçlar hakkında ileri düzeyde bilgi sahibidir. | |
| PÖÇ05 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Etik ilkelerin ve etik kurulların birey ve toplum için önemini bilir. | 5 |
| PÖÇ06 | Beceriler - Bilişsel, Uygulamalı | Hemşirelik alanı ile ilgili çalışmalarda araştırma yöntemlerini kullanabilmede üst düzey becerilere sahiptir ve istatistiksel yöntemler hakkında bilgi sahibidir. | |
| PÖÇ07 | Bilgi - Kuramsal, Olgusal | Hemşirelik alanındaki yeni bilgileri sistematik bir yaklaşımla değerlendirir. | 3 |
| PÖÇ08 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Yaptığı / katıldığı araştırmanın raporunu yazabilme ve ulusal/uluslar arası kabul görmüş hakemli bir dergide yayınlar, bilimsel toplantılarda sunar | |
| PÖÇ09 | Yetkinlikler - Alana Özgü Yetkinlik | Kanıta dayalı uygulamaları takip eder ve mesleki uygulamalar ile ilgili kendi alanında kanıt oluşturacak araştırmalar yapar. | 4 |
Haftalık Akış
| Hafta | Konu | Ön Hazırlık | Yöntemler |
|---|---|---|---|
| 1 | Hak kavramı ve insan hakları referans metinleri | okuma, araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 2 | Hasta Hakları | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 3 | Hemşire ve diğer sağlık çalışanlarının hakları | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 4 | Hasta Güvenliği | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 5 | Hemşirelerin yasal hakları ve hukuki sorumlulukları | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 6 | Sağlık Çalışanı güvenliği | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 7 | Kusur ve sorumluluk | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 8 | Ara Sınavlar | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
|
| 9 | Tıbbi Malpraktis | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 10 | Malpraktisin cezai yaptırımları | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 11 | Malpraktis – komplikasyon ayrımı | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 12 | Risk yönetimi, Olay raporlama | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 13 | Hemşirelerin sık karşılaştıkları malpraktis durumları | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım, Beyin Fırtınası |
| 14 | Mesleki sorumluluk sigortası | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 15 | Örnek vakalar | Okuma , Araştırma | Öğretim Yöntemleri: Anlatım |
| 16 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
|
| 17 | Yarıyıl Sonu Sınavları | Ölçme Yöntemleri: Yazılı Sınav |
Öğrenci İş Yükü - AKTS
| Çalışmalar | Sayısı | Süresi (Saat) | İş Yükü (Saat) |
|---|---|---|---|
| Ders ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ders (Sınav haftaları dahil değildir) | 15 | 2 | 30 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma (Ön çalışma, pekiştirme) | 15 | 2 | 30 |
| Değerlendirmeler ile İlgili Çalışmalar | |||
| Ödev, Proje, Diğer | 1 | 20 | 20 |
| Ara Sınavlar (Yazılı, Sözlü, vs.) | 1 | 20 | 20 |
| Yarıyıl/Yıl Sonu/Final Sınavı | 1 | 20 | 20 |
| Toplam İş Yükü (Saat) | 120 | ||
| Toplam İş Yükü / 25 (s) | 4,80 | ||
| AKTS | 5 AKTS | ||